Nkọwa na-ezighi ezi nwere ike ịkpata mgbagwoju anya na enweghị aghụghọ
Definition of Senile
Nkọwa kachasị mkpa nke senile bụ "ịkọ, gosipụta, ma ọ bụ njirimara nke, nká" (Merriam-Webster). Ya mere, ojiji eji "senile" eme ihe n'ụzọ zuru oke na-ezo aka n'oge ya.
Otú ọ dị, ojiji nke okwu senile bụ ọtụtụ, ma ọ bụ n'ụzọ dị njọ, nke nwere ike ịdaba na ikike uche, dịka nchekwa ma ọ bụ mgbagwoju anya, dị ka ndị ọgbọ.
Ụdị Mpempe akwụkwọ na Mkpụrụ Obi Ndị Ọzọ
A na-ejikarị okwu ndị ọzọ ejikọta ya na okwu ndị ọzọ, dịka senile Alzheimer , nkwonkwo na-emetụ n'ahụ na ihe dị iche iche. A pụkwara iji nlezianya gbakwunye dị ka onye na-ede akwụkwọ ma tinye ya n'ọrụ ọgwụgwọ ndị ọzọ, dị ka ọrịa ogbu na nkwonkwo ma ọ bụ osteoporosis. Okwu okwu a na-ezo aka na okenye nke ọnọdụ ahụ mepụtara ma bụrụ ihe na-enweghị isi na ọrụ gị.
Ụdị okwu ọzọ nke okwu ahụ bụ senility .
Gbasara Okwu ahụ
Ojiji a na-ejikarị okwu ahụ na-ezo aka na njedebe nke ikike uche ma ọ bụ enweghị ike iche echiche nke ọma. Ọ bụ ezie na a na-ejikarị ya eme ihe, okwu a abaghị uru, nke ụfọdụ n'ihi na o nwere okwu na-ezighị ezi, nke na-adịghị asọpụrụ, dị ka, "agadi nwoke ahụ dị njọ."
A na-ejikarị arụ ọrụ n'oge gara aga, karịsịa ma ọ bụrụ na ụfọdụ echere ihe na-echefu ncheta na mgbagwoju anya, dị ka ihe na-esi na ya eme agadi.
Echiche a na-eme ka ahụ na uche ha abụọ nwee ike ịdọrọ ọnụ dị ka onye merela okenye, na arụ ọrụ uche na-adịghị mma bụ otu akụkụ nke ịka nká. A na-akọkarị onye ọ bụla dị ka onye nwere "nkwarụ" ma ọ bụ "senile Alzheimer's," nke pụtara na ọrịa ahụ malitere na nwata.
Sayensị na-aghọta ugbu a na ncheta ncheta, nchekasị na mgbagwoju anya abụghị akụkụ nkịtị nke ịka nká kama ọ bụ ihe mgbaàmà nke ọrịa na-adịghị mma dịka Alzheimer, vascular dementia , defectia frontotemporal , or Lewy body dementia .
A na-ejikarị akọ na-akọwa ihe ndị na-emepụta ụbụrụ ka ọrịa Alzheimer na-aga n'ihu. A na-akọkarị ihe ndị a dị ka otu n'ime ihe ndị mara mma nke ọrịa Alzheimer, yana mgbanaka ndị na-adịghị ahụkebe.
Kedu ihe bụ SDAT (Ụdị Mgbochi - Ụdị Alzheimer)?
SDAT bụ nyocha ahụike nke e jiribu kọwaa mgbaàmà nke ọrịa nkwarụ nke ọrịa Alzheimer kpatara ma mepụta mgbe ọ dị afọ 65. Okwu ahụ bụ "ụdị" gụnyere na nyocha ahụ n'ihi na ọ bụ naanị Alzheimer nwere ike ịchọpụta na ọ bụ ụbụrụ mgbe ọ nwụsịrị, ya mere ihe ahụ pụtara bụ na mgbaàmà ahụ yiri nke ọrịa Alzheimer.
Dị ka ntuziaka diagnostic na statistical-V (DSM-V) si kwuo, SDAT na-achọpụta ugbu a dịka ọnyá ọrịa ma ọ bụ obere obere ọrịa n'ihi ọrịa Alzheimer.
Kedu ka nkwenye si dị iche site na eleghi anya?
Ọ bụ ezie na ịdị na-eme ihe na-enweghị isi na nke na-ezighi ezi ma na-ekwu okwu na-ezighi ezi banyere ụbụrụ obi, nkwarụ bụ ọgwụ nabatara.
Dementia na-akọwa ụdị ọnya ụbụrụ dị iche iche nke na-eme ka ọganihu na-aga n'ihu n'ikike mmadụ nwere iche echiche ma cheta. Ọzọkwa, nkwụsị nke ikike ndị a na-eme ka ọ na-esiri ndị mmadụ ike ịrụ ọrụ ma ọ bụ na-elekọta onwe ha.
Ihe kachasị na-akpata nkwarụ gụnyere ọrịa Alzheimer, ọrịa nkwonkwo , Lewy body dementia , na dementia frontotemporal , Ihe ndị ọzọ na-adịghị emekarị gụnyere ọrịa Huntington, ọrịa syphilis, nje HIV , na ọrịa Creutzfeldt-Jakob .
Ọ bụ ezie na ọ dịghị ngwọta maka nkwarụ, ọganihu nke ọnọdụ ahụ bụ ngwa ngwa.
Mgbe enwere ihe akaebe nke nkwarụ, ndị dọkịta na-agụkarị ya site na mgbochi dabeere na mgbaàmà. Dabere na nchọpụta ahụ, a ga-ekewapụta ọnọdụ nke ọnọdụ a dị ka ndị a:
- A na- achọpụta nkwarụ mbụ na-amalite n'oge ndụ ọ bụla na-amalite ịdaba. A na-echekarị ya site na nchefu, enweghị ike ịchọta okwu , ịfufu ihe, ihe ndị ọzọ, na ihe isi ike n'ịchịkwa ọrụ dịka ego ma ọ bụ ịzụ ahịa.
- Nsogbu nke etiti nke etiti ga-emetụta ikike mmadụ nwere ịrụ ọrụ n'ime ma n'èzí. Onye ọ bụla ga-atụfu ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ ozi ọhụụ n'oge ọ na-anata ya ma gosipụta enweghị nsogbu nke mkpebi ọha na eze na nsogbu nsogbu n'ozuzu ya. Àgwà ndị ịma aka na -etolitekarị n'ọnọdụ nkwarụ.
- Nsogbu nke oge na-adịghị anya bụ ebe onye ọ bụla chọrọ enyemaka na ihe niile ọ na- eme kwa ụbọchị , dị ka iri nri, ịsa ahụ na mgbakwasa.
Okwu Site
N'asụsụ ndị na-ewu ewu, okwu senility na nkwarụ na- ejikarị otu ohere ahụ. Ma, n'eziokwu, senility nwere ike ọ gaghị enwe ebe ọ bụla n'asụsụ ndị a na-asụ n'oge a na-enye ya ihe na-ezighị ezi na nkwenye ọjọọ.
Kama ịme ka nkwenye nke nkwarụ na-agbagha site na iji okwu ahụ na- enweghị isi , ka anyị rụọ ọrụ ọnụ iji belata ihe omume ndị ahụ site na iji nlezianya na okwu ndị anyị ji eme ihe.
> Isi mmalite:
> American Psychiatric Association. (2013) Usoro nchọpụta na ntule nke Mkpụrụ uche nke Mbụ, Nke Ise Nkeji. Arlington, Virginia: American Psychiatric Association.