Otu esi mata ma meghachi omume na enweghị mmasị na nrụrụ
A na-enwekarị ọmịiko na ọrịa Alzheimer na ụdị nkwarụ ndị ọzọ . Mgbe ụfọdụ, ọ nwere ike ịbụ ihe ịdọ aka ná ntị oge mbụ-ma ọ bụ ọbụna ihe kpatara ihe ize ndụ maka-dementia. Ma olee kpọmkwem ihe na-enweghị mmasị, oleekwa otú o si dị iche na ịda mbà n'obi?
Gịnị bụ enweghị mmasị?
Enweghị mmasị bụ enweghị mmasị ma ọ bụ mkpali nke a pụrụ ịhụ na mmetụta mmadụ (ọnọdụ), àgwà na cognition.
Mmetụta bụ otu n'ime ọtụtụ mgbaàmà nke ịda mbà n'obi, ma ọ nwere ike ime n'enweghị nkụda mmụọ.
Ọ dị mkpa iburu n'uche na enweghị ọmịiko abụghị otu ụdị ịda mbà n'obi. Ndị na-enweghị mmasị na-adịghị enwe mmetụta mwute ma ọ bụ enweghị olileanya. Ha nwere ike ịpụta ma ọ bụ nwee mmetụta na-enweghị mmasị na ha, ndị na-enweghị mmasị, ma ọ bụ ndị na-enweghị mmasị.
Ụdị Ụdị Atọ nke Mmasị na Nsogbu
Mmetụta enweghị mmetụta : Ụdị enweghị mmasị a gụnyere inwe enweghị mmetụta uche, ọdịdị nke enweghị mmasị, na enweghị ọmịiko. Onye ahụ nwere ike ịpụta na ọ gaghị eche banyere ndị ọzọ ma ọ bụ enweghị ọkụ ọ na-ekele gị. Ọ nwere ike ịpụta mmetụta na-adịghị emetụ n'ahụ, ọ naghị abụkarị obi ụtọ ma ọ bụ mwute banyere ihe na-eme gburugburu ya. "Imetụta" na-ezo aka n'ọnọdụ na mmetụta uche.
Enweghi mmasị n'arụ na ụbụrụ : Àgwà ndị na-enweghị mmasị na-agụnye arụghị ọrụ anụ ahụ na ọrụ ndị a na-emezughị. Onye na - enwe enweghị mmasị n'àgwà nwere ike ọ gaghị agagharị na ụlọ ma leghara ọrụ ndị dịka ịchọrọ ụlọ ma ọ bụ ịsa ákwà anya, ọ bụ ezie na ọ nwere ike ịrụ ọrụ ha.
Enweghị ọmịiko: Enweghị mmasị na-agụnye enweghị ịmalite ikwu okwu na ịrụ ọrụ uche, na enweghị mmasị na ọrụ ndị ọzọ. Ọ bụrụ na ị na-enwe enweghị ọmịiko na-enweghị mmasị, ị nwere ike ịchọrọ ịmalite mkparịta ụka ma nwee ike ịpụta "zoned" na enweghị mmasị na ihe na-eme gburugburu gị.
Enweghị Mmasị na Nkwenye
Nnyocha e mere egosiwo na enweghị mmasị bụ ihe jupụtara n'ọgba aghara. N'ụzọ doro anya, otu nnyocha chọpụtara na pasent 56 nke ndị na-amụ ihe ọmụmụ ahụ na-achọpụta ihe Alzheimer chọpụtara enweghị mmasị, ebe pasent 72 nke ndị so na nkwarụ ihu n'ihu gosipụtara enweghị mmasị. A na-ahụkarị ọmịiko na nrịanrịa supranuclear palsy na vascular dementia .
Enweghi ike igosi na enweghi obi uto na enweghi ike ichota (dika ihe omuma nke ndu kwa ubochi ) na cognition ndi nwere nkwarum. Mmetụta nke ndị na-egosipụta enweghị mmasị na-egosipụtakwa mgbanwe ka ukwuu, gụnyere nnukwu atrophy , mgbanaka na-edozi ahụ, na ihe ọcha .
Enweghi mmasị na mmebi nke nkwarụ na ndị nwere ọrịa ọrịa Parkinson . Njikọ dị n'etiti ọrịa Parkinson na enweghị mmasị nwere ike bụrụ mgbagwoju anya, Otú ọ dị, ebe ọ bụ na ọdịdị anya ihu ala bụ otu ihe mgbaàmà nke Parkinson's.
Ụfọdụ nchọpụta chọpụtakwara na ndị nwere mmerụ ahụ dị nro , ọnụnọ nke enweghị mmasị bụ onye na-ahụ maka mmebi ahụ. N'ikwu ya n'ụzọ ọzọ, enweghị mmasị bụ ihe ize ndụ nke ịda mbà n'obi.
Ọ bụ ezie na enweghị ọmịiko na-esikarị ike ịnagide dị ka àgwà ndị ọzọ na-eweta nsogbu na nsị (dịka nlọkọta , mkparịta ụka ma ọ bụ ọgba aghara ), ọ nwere ike imetụta àgwà ndụ, nchekwa na ikike nke ịnọ onwe ya.
Enweghị Mmetụta Na-enweghị Nsogbu?
N'ozuzu, enwere njikọ nke enweghị ọmịiko na arụmọrụ dị ala karị. Dịka ọmụmaatụ, otu nnyocha chọpụtara na enweghi mmasị n'ebe ndị agadi nọ na kọntaktị nkịtị na-arụ ọrụ dị njọ na nyocha ule, n'agbanyeghị na ha na-adaba na ụdị "nkịtị" nke cognition.
Otú ọ dị, nchọpụta ndị ọzọ na-egosi na enweghị mmasị bụ ihe ọhụrụ maka ndị okenye n'ozuzu ha, gụnyere ndị nwere cognition na ndị nwere nkwarụ cognition.
Ịzaghachi na Ndị Na-enweghị Mmasị na Nsogbu
Dị ka ọtụtụ n'ime àgwà ndị siri ike na-akpata nkwarụ, a ghaghị ịmatakwu onye na-enweghị mmasị ma mesoo ya ụzọ na-esoteghị ọgwụ.
Ihe otu n'otu
Ụfọdụ nchọpụta egosiwo na enweghị mmasị na nkwarụ nwere ike belata site na mmemme a haziri. Dịka ọmụmaatụ, otu nchọpụta chọpụtara nnukwu ọdịiche na enweghị mmasị na ndị nọọsụ na- elekọta ndị nwere nkwarụ bụ ndị na-arụ ọrụ otu ugboro n'izu maka ọnwa 10, ma e jiri ya tụnyere otu ìgwè ndị bi na-etinyeghị aka n'ọrụ ndị ahụ.
Inye ma na-etinye onye na- eme ihe ndị dị mkpa dị mkpa iji gbochie enweghị mmasị. Cheta na ihe bara uru maka otu onye nwere ike ọ gaghị aba uru maka oge ọzọ. Ya mere, otu onye na-eche banyere ya bụ ihe dị mkpa iji nwee ike ịchọpụta ma lekwasị anya ọdịmma nke onye ọ bụla.
Egwuregwu
Ejikọtala egwuregwu na ọgwụgwọ na njedebe enweghị mmasị. Ncheta egwuregwu na-agakarị mgbe ọ bụ nwata ma nwee ike inye ihe mkpali siri ike ịlụso ndị na-enweghị mmasị ọgụ.
Icheta
Ndị na-enwe nkwarụ na-esikarị owu ọmụma na enweghi nkụda mmụọ ọgụ, nke nwere ike inye aka na enweghị mmasị. Iwere minit ole na ole iji soro ezi mmadu kwurita okwu nwere ike inye aka n'ibelata adighi ike. Ịtụgharị uche nwere ike ịbụ ụzọ dị irè iji meekwuwanye aka na ibelata enweghị mmasị.
Egwú na Art
Nnyocha e gosikwara na egwu na nkà bụ ụzọ dị irè isi tinye onye nwere nkwarụ nke na-egosi enweghị mmasị. Ị ga-achọ chọpụta ihe egwú ya kachasị amasị ya n'oge ndụ ya ma hụ ndekọ nke abụ ndị a iji kpọọ ya.
Gbanwee
Mgbe ị na-achọ ụdị ọrụ kwesịrị ekwesị iji gbasaa enweghị mmasị, ọ dị mkpa ka ị gbanwee ma nyochaa ma ọ bụrụ na ọrụ ahụ na-enye oge ihe ịga nke ọma na ọṅụ na onye ahụ, ma ọ bụ ọ bụrụ na ọ dị oke njọ, ọ ghaghịkwa ịkụtu ma ọ bụ gbanwee ya maka ya .
Ọgwụ
N'ikpeazụ, ọ bụ ezie na a naghị anabata usoro ọgwụ ọjọọ, nchọpụta egosila ụfọdụ uru site na acetylcholinesterase inhibitors maka ime ka enweghị mmasị na nkwarụ.
Okwu Site
Mgbe anyị na-ahụ ihe ịrịba ama nke enweghị mmasị na onwe anyị ma ọ bụ onye anyị hụrụ n'anya, ọ nwere ike inye aka ịtụle ma ọ bụrụ na ndị ọzọ na-egosi na ha nwere nkwarụ. Nchọpụta mbụ nke nkwarụ dị mkpa maka ọgwụgwọ n'oge na atụmatụ maka ọdịnihu.
Tụkwasị na nke a, ịghọta otu esi emeghachi omume na enweghị mmasị na nkwarụ nwere ike inye aka na ihe mgbaru ọsọ nke inye ndụ ndị nwere nsogbu.
Isi mmalite:
Alzheimer Society Canada. Enweghị mmasị. http://www.alzheimer.ca/en/Living-with-dementia/Understanding-behaviour/Apathy
Akụkọ banyere Nchọpụta Ahụ. 2009 Jul; 66 (7): 888-893. Ahụhụ na-adịghị mma na-egosi na ọ bụ Ngwá Ọrụ na Mkpakọrịta Behavioral na Frontotemporal Dementia vs. Ọrịa Alzheimer. http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC2875777/
Cleveland Clinic. Ọ bụrụ na ị nwere enweghị ọmịiko ị nwere ike ịbụ ihe ize ndụ maka nkwenye. June 2, 2014. http://health.clevelandclinic.org/2014/06/does-mom-have-apathy-she-might-be-at-risk-for-dementia/
Journal of Geriatric Psychiatry 2012; 20 (2): 104-122. Nkà ọgwụ na-agwọ ọrịa enweghị mmasị na nkwarụ. http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmedhealth/PMH0034284/
> Lanctôt, K., Agüera-Ortiz, L., Brodaty, H., et al (2017). Mmetụta na-adịghị emetụta ụbụrụ neurocognitive: Ọganihu na nso nso na ntụziaka n'ọdịnihu. Alzheimer & Dementia , 13 (1), pp.84-100.
Ọrịa. Febụwarị 2015, Nke 30, Esemokwu 2, Peeji nke 251-257. Enweghị ọmịiko n'ebe ndị nọọsụ na-elekọta ndị agadi nwere nsogbu: Nsonaazụ sitere na nchịkọta ụlọnga na-ejikọta ọnụ. http://www.europsy-journal.com/article/S0924-9338(14)00022-4/abstract
> Richard, E., Schmand, B., Eikelenboom, P., et al. (2012). Mgbaàmà nke Ndị Na-adịghị Enweghị Mmasị na-enwe Ọganihu site na Mmetụta Mmetụta Na-enweghị Nghọta Maka Ọrịa Alzheimer na Ndị Isi Na-adịghị Dara Mbà. Mmebi na Geriatric Disorders Disorders , 33 (2-3), pp.204-209.
> Ruthirakuhan MT, Herrmann N, Abraham EH, Lanctôt KL. Ihe gbasara ọgwụ na-enweghị mmasị na ọrịa Alzheimer (Protocol). Cochrane Database of Reviews Systemation 2016, Esemokwu 5. Art. Mba .: CD012197. DOI: 10.1002 / 14651858.CD012197.