Kedu ihe bụ isi ntutu ọnụ, mgbe ọ dị ka àgwà abụọ nke mmekọahụ, oleekwa otú o si dị iche na ntutu isi?
Kedu Ntutu Nchacha?
Ntutu isi bụ ogologo, ogologo, ntutu ntutu isi na-ahụ n'isi, ihu, ebe a na-agbanye ọnụ na ebe obibi. Ọ bụ hormones na-emetụta uto nke ntutu isi.
Mmalite nke nkwụchasịgwụ
Enwere ntutu isi n'ozuzu aru.
N'ime mkpịsị uhie bụ mkpụrụ ndụ mgbochi, arịa ọbara, ogwe aka dị iche iche, ma, n'ezie, ntutu. Akụkụ ahụ dị n'ime akpụkpọ anụ nke abụọ : akpụkpọ ahụ . Nke a bụ akụkụ dị ndụ nke ntutu. Isi ntutu isi-ya bụ, ntutu ị nwere ike ịhụ-bụ n'ezie anwụ.
Uwe isi
E wezụga aka ọbụ aka, ọbụ ụkwụ na anụ ahụ mucous, a na-ekpuchi ahụ mmadụ dum na ntutu isi . A na -akpọ ntutu isi , nke a na-akpọkarị peach fuzz, dị mkpa, obere na ìhè. N'adịghị ka ntutu isi, uto nke vellus ntutu adịghị emetụta ndị homonụ. A na-eche na isi ntutu isi bụ isi mkpuchi maka ahụ.
Mgbanwe nke Ntutu Uhie
Mgbe ị na-etolite, ụba hormone na-arị elu na-akpata ntutu ntutu isi ka ọ ghọọ ntutu isi n'akụkụ ụfọdụ nke ahụ. Akụkụ dị iche iche nke ahụ nwere ọkwa dịgasị iche iche nke hormones, nke a maara dịka androgens . A na-ewere mmepe ntutu isi dị ka otu n'ime njirimara nke abụọ.
A na-akpọ etrogens dị ka hormones ụmụ nwoke n'ihi na ụmụ nwoke na-emepụta ma na-eji androgens, dịka testosterone, karịa ụmụ nwanyị. Ọ bụ ezie na ndị a "hormones" a na-ekwu bụ na ụmụ nwanyị-ha na-arụ ọrụ dị nta-ha dị oké mkpa n'ịzụlite nwoke na nwoke.
Akụkụ nke ahụ nke na-emeghachi omume na hormones ndị a na-agụnye ebe a na-ebipụta akwụkwọ na ebe obibi, nke na-eme ma nwoke ma nwanyị.
Ndị nwanyị na-etinye ntutu isi ha, ma ụmụ nwoke na-etolite ntutu isi n'akụkụ akụkụ ahụ, gụnyere, ma ọ bụghị nanị ihu, obi, azụ, ụkwụ, ogwe aka, aka na ụkwụ.
Ọnọdụ nke na-eto eto isi
Ọ na-amalitekarị ụmụ nwoke n'etiti afọ 9 ruo 15, na ụmụ agbọghọ dị n'agbata afọ 8 na 14. N'ime ụmụ nwoke, ntutu isi na-apụta n'oge niile afọ iri na ụma, ọ bụ ezie na ntutu isi na-agbanwe agbanwe.
Na mmalite nke oge ntorobịa, ogo ntutu ọnụ na-etinye aka na mpaghara pubic (na-amalitekarị na isi nke mkpịrịsị) na nkwụsị. Ụfọdụ ntutu ihu na-apụta n'isi ụtụtụ, ma ọ na-ejupụta n'ime oge ikpeazụ nke ọganihu, nke dị ka mmalite nke afọ 20. Ụmụ nwanyị nwere ike ịtụ anya ịmalite ntutu isi na ntutu isi na ebe ndị mmadụ na-eto eto ma na-etinye aka n'oge ha dị afọ iri na ụma.
Ọganihu Na-akwụsị Oge Nkwụsị
Ọ bụghị mgbe niile ka ọ na-eto eto. Mkpụrụ gọọmenti na-ezochi homonụ nke na-ebido afọ ndụ, gụnyere hormone, androgens, na progesterone na ụmụ nwanyị. Ọ bụrụ na a gaghị ezobe homonụ a, enweghi ike ime. (A na-eme ka hormone dị na pọọsụ gọọmentị na-akpali mkpesa nke estrogens site na ovary na ụmụ nwanyị na testosterone site na testicles na ụmụ nwoke.)
Ọganihu Na-eme Ka Ọkpụkpụ Kwụsị
Dika pasent 10 nke ndi nwanyi nwere onodu a maara dika hirsutism . N'ihe gbasara mmeju nke androgens n'etiti ihe ndị ọzọ, njiriri azụ na-ezo aka na ntutu isi nke ụmụ nwanyị karịa ka ọ na-egosi ụdị nke ahụ n'ime ụmụ nwoke. Ụmụ nwanyị na-ata ahụhụ site na hirsutism nwere ike ịmepụta ntutu ihu (dịka afụ ọnụ) ma mụbaa ntutu n'isi ha na mpaghara anụ ahụ.
Ọganihu Na-eme Ka Oru Mmalite
N'ọnọdụ ụfọdụ, ntutu isi na-amalite na-eto eto tupu oge. Enwere ike ịkọwapụta ihe kpatara ya maka ịmalite ịka nká (ụmụ nwoke na nwanyị), ma a jikọtara ya na ọrịa hormonal na ikpughe na hormones a na-ahụ anya ( estrogens na testosterone) site na ihe dịka mmanụ mmanu.
Enweghi Oganihu Na-eto Eto
N'ọnọdụ ndị ọzọ, ntutu isi adịghị eto. Ndị Genetị na-abụkarị ụta, ma ọ na-akpata ọrịa shuga, akụrụ akụrụ, ụkwara ume ọkụ na ọrịa ndị dị na thyroid na pituitary gland.
Mgbalị nke na-eto eto nha
Ọ dị mkpa maka ndị nọ na ọgwụ dịka Minoxidil nke nwere ike ime ka ntutu isi mara na ọgwụ ndị a nwere ike ịme ka mkpụmkpụ nke ntutu isi na ihu, ihu ọkpụkpụ, na oke. N'okwu ndị ọzọ, ọ bụrụ na ọgwụ ahụ na-eme ka isi ntutu isi gị pụta, ọ ga-abụ na ị ga-ehichapụkwa ya ugboro ugboro.
Gini mere ufodu ndi na - emechi nkpuchi?
N'adịghị ka ntutu isi dị n'elu isi gị, njupụta na-eto eto nke ntutu isi nke metụtara njirimara abụọ (anaphase), dị mkpụmkpụ, n'ime ọnwa ole na ole karịa isi abụọ ruo isii isi isi. N'ihi nke a, ntutu ị nwere na mpaghara gị ma ọ bụ na mpaghara pubic anaghị adị ogologo dị ka ntutu n'isi gị.
Akwụsị Nkwụcha Dị ka Anyị Na-eto
N'adịghị ka ọkpụkpụ akpụkpọ ụkwụ nwoke nke jupụtara ebe nile, ntutu isi nke na-etolite na ihu, na nkwụsị, nakwa na mpaghara ndị a na-ebipụta na-anọgide na-eto eto n'ime agadi. N'ihi nke a, nwoke nwere ike ịbụ isi nkwọcha n'elu ihe ndina ya ma ka nwere ike ịmalite afụ ọnụ.
Isi:
Kasper, Dennis, Anthony Fauci, Stephen Hauser, Dan Longo, na J. Jameson. Ụkpụrụ Harrison nke Ọgwụ Mgbochi. New York: Education McGraw-Hill, 2015. Bipute.