Ntụle ọbara nwere ike iji aka chọpụta nkwụsịtụ?
Na February 14, 2018, US Food and Drug Administration (FDA) kwadoro ule ọbara iji mee ihe na nchoputa nke esemokwu.
Nkwenye bụ ihe atụ zuru oke nke otú usoro ọgwụgwọ si bụrụ nkà na sayensị. Ruo ọtụtụ iri afọ, mmerụ ahụ dị nro nke ụbụrụ (TBI) nke a maara dị ka mkparịta ụka adịghị aghọtacha nke ọma. Uzo e si emetuta ụbụrụ, mmetụta ndị na-adịte aka, ọgwụgwọ, na nghọta doro anya banyere ihe ịrịba ama na ihe mgbaàmà n'ezie amaliteghị ịmegide ruo mgbe ngwụsị nke narị afọ nke 20.
Egwuregwu ndị ọkachamara, ọkachamara ọkachamara ọkachamara, na arụ ọrụ agha na-enwe mmetụta dị ukwuu (enweghị ntụpọ) maka nyocha ahụike nke mmerụ ahụ, karịsịa otú mkpari ndị isi na-eme ugboro ugboro kpatara kpatara ụbụrụ ụbụrụ. Dika ihe ize ndụ nke mkparita uka biara doo anya, ndi oru nlekọta ahuike choro ka o doo anya otu esi amata ya.
Ot'u Ejiri Obara Na-aru
A na-akpọ ule ọbara Banyan Brain Trauma Indicator na ọ na-etinye usoro nke ndị na-edozi ahụ, nke a maara dịka UCH-L1 na GFAP, bụ ndị a na-agbapụta n'ụbụrụ n'ime ọbara. Mgbe atọrọ n'ime awa 12 nke mmerụ ahụ, ọkwa nke ndị na-edozi ahụ nwere ike inyere aka chọpụta ma onye ọrịa nwere ike ịnweta ọnya na ụbụrụ nwere ike ịchọpụta ma ọ bụ CT scan ma ọ bụ MRI .
Mbụ ụbụrụ na-emerụ ụbụrụ-nkwarụ-na-adịghị egosi ọnya na ihe oyiyi nke ụbụrụ. Nke ka njọ bụ na oke nkuku radiation dị mkpa iji nweta CT scan nwere ike inwe nsogbu dị njọ n'oge.
Ihe ize ndụ ahụ bara uru iji chọpụta ọnyá ndị nwere ike ịnweta ndụ, ma a ghaghị izere CT na-enweghị isi.
Ihe Nnwale Ọbara Na-eme
Ihe ngosi ntanetị nke Brain Banyan na-enyere ndị dọkịta aka ikpebi ma hà ga-eme CT. N'ime nchọpụta nke FDA jiri kwadoro ule ahụ, ọ na-ebu amụma na ndị ọrịa ga-enwe ọnya achọpụta na CT na-enyocha 97.5% nke oge ahụ.
Ule ahụ na-ebu amụma na ndị ọrịa agaghị enwe ọnya ndị CT na-achọpụta 99.6% nke oge ahụ.
Ya mere, mgbe a na-eji ya eme ihe dị ka akpa akara diagnostic ngwá ọrụ, ule ahụ na-enyere aka ịchịkwa ndị ọrịa ndị na-adịghị mkpa ịnakwere radiation nke ụbụrụ CT nyocha. Nnwale ahụ bụ ngwa ngwa iji mee ihe tupu CT nyochaa n'emeghị ka oge nkwụsị.
Ihe Nnwale Ọbara Na-eme
Ọ naghị achọpụta nsogbu. Ọ dị mkpa ịghọta ihe dị iche, n'ihi na ọ naghị adị ka ndị dọkịta nwere ike ịdọpụ ụdị ụdị doohickey nke dị ka glucometer ma chọpụta ihe mkparịta ụka na mwụda ọbara na nnukwu egwuregwu.
Dịkarịa ala, ọ bụghị ma.
Nlele a abụghị naanị ya. Ọ bụghị panacea. Otú ọ dị, ọ ga-enyere ndị dọkịta aka ịnyagharị ndị ọrịa na-enweghị oké ọnyá strok ụbụrụ. Iji ule a na usoro nyocha ndị ọzọ na-emekarị-Glasgow Coma Scale na nchọpụta ndị ọzọ na-adịghị ahụ anya-ga-enyere ndị dọkịta aka ikpebi ma ha ga-edozi onye ọrịa na radiation. Nke a abụghị obere ihe.
Esi Nyochaa
Ruo ọtụtụ afọ, mkparịta ụka nwere njedebe abụọ maka nchoputa:
- A na-akụ onye ọrịa ahụ na nwa oge.
- Onye ọrịa ahụ echetaghị ihe mere ya.
Nke atọ, mgbe ụfọdụ, enweghị nkwupụta, njirimara maka nchọpụta bụ na ọ ghaghị inwe nsogbu metụtara ya. Onye ọrịa ahụ ga-etinye aka na ya ka ọ bụrụ na ọ ga - achọpụta na ọ bụ nyocha. Nke ahụ bụ nanị ụkpụrụ nke ka dị. Ọ gaghị abụ mkparịta ụka n'emeghị mkpọtụ n'isi.
Ndị na- ahụ maka nchebe / Ngalaba nke usoro nlekọta na-ahụ maka usoro nlekọta nke mgbagha-nhụjuanya ụbụrụ ụbụrụ dị nro na- arụ ọrụ dị ukwuu n'ịgbasa ihe ndị dị ugbu a iji chọpụta ihe mkparịta ụka. Ihe kachasị mkpa icheta bụ na nke a bụ nyocha nke nkwụsị. Echiche bụ ka ịpụpụ (iji jide n'aka) na onye ọrịa ahụ adịghị emerụ ahụ ụbụrụ ụbụrụ dị ịrịba ama.
Ọ bụrụ na o nweghị ihe nhụjuanya nwere ike ịnweta ndụ na-akpata ndụ ya, onye ahụ nwere ike inwe mkparịta ụka. Ụfọdụ n'ime ihe mgbaàmà na mgbaàmà ndị na- eme iji chọpụta oke gụnyere:
- N'iji nke nta na-adabere na njirimara dị elu (dika iji Glasgow Coma Scale)
- N'iji nke nta na-adaba ule nyocha (nke onye na-enye ahụike)
- Ụmụ akwụkwọ na-erughị eru (ihe ịrịba ama dị ịrịba ama nke mmerụ ahụ ụbụrụ)
- Mbido (karịsịa ma ọ bụrụ na ọrịa ahụ enwebeghịrị ya)
- Imeghari vomiting
- Nsogbu na-adịghị na mberede: moto (enweghị ike ịgagharị n'ụzọ ziri ezi) ma ọ bụ sensory (enweghị ike ịma aka n'ụzọ ziri ezi)
- Ọhụụ abụọ
- Ọganihu na-arịwanye elu na-arịwanye elu
- Enweghị ike ịmata ndị mmadụ ma ọ bụ na-achọsi ike ịhapụ (na egwuregwu, onye ọrịa ahụ agaghị echeta aha ndị ọzọ na-adịghị ahụ anya)
- Okwu mkparịta ụka
- Àgwà efu (mgbanwe mmadụ, dịka ọmụmaatụ)
Ọ bụrụ na onye ọrịa na-enye ihe ọ bụla n'ime njirisi ndị a, enwere ike inwe nhụjuanya ụbụrụ ụbụrụ dị ịrịba ama na onye ọrịa ga-enye CT nyocha iji chọpụta mmerụ ahụ nwere ike ịgwọ ya na ịwa ahụ (dịka ọmụmaatụ).
Ihe dị ukwuu n'etiti ọdịiche ọdịnala na nke oge a bụ na ndị ọrịa agaghịzi enwe ike ịkwado ndị na-ahụ maka nlekọta ahụike ka ha nwee nchegbu maka mmegharị. N'ezie, ndị ọrụ ahụike na-aga n'ihu na-amụta otú nro dị n'isi nwere ike isi na-emerụkwa ahụ.
Ot 'u ule nke ubara nwere ike isi nyere aka
Ụfọdụ n'ime ihe ịrịba ama na ihe mgbaàmà dị n'elu pụrụ ịdị na ndị ọrịa nwere obere ọnyá ụbụrụ ụbụrụ. Ọbụna site na njedebe ụkpụrụ, ha nwere ike ịbụ obere.
Nke ahụ bụ ebe nyocha ọbara na-abata.
Na ndị ọrịa na akụkọ ihe mere eme nke a na-akpọ whack na dome nke nwere isi ọwụwa ma ọ bụ na-agbọ agbọ, mana egosighi ihe ọ bụla n'ime ihe ịrịba ama ndị ọzọ edepụtara, CT scan nwere ike ịnwe ikike ma ghara. Ruo mgbe mmepe nke ule ọbara, mkpebi ahụ ruru onye na-eweta nlekọta ahụ ike iji mee ma ọ bụrụ na enweghị ihe àmà ọbụla na-egosi otu ụzọ ma ọ bụ nke ọzọ.
Ugbu a, onye na-ahụ maka ọgwụ nwere ike ịnwale maka ndị na-emepụta ihe na-agbanye n'ọgba ọbara. Ọ bụrụ na ule ahụ adịghị mma, ọ pụtara na 99.6 ugboro nke 100, onye ọrịa agaghị enwe ihe ọ bụla a hụrụ na CT scan. Nke ahụ na-enye dọkịta ụzọ doro anya iji lekwasị anya nyocha na ngwaọrụ ndị na-adighi ike. Ọ pụtaghị na onye ọrịa a adịghị 0.4% nke ga-enwe ihe a na-ahụ anya na CT scan, mana ezigbo onye na-ahụ maka nlekọta ahụike ka ga-ahụ onye ọrịa ahụ iji jide n'aka na ihe niile na-aga n'ihu n'ụzọ kwesịrị ekwesị.
Ọdịnihu nke ule ọbara TBI
Nke a nwere ike ịbụ mmalite. Eji ụfọdụ ndị na-edozi dị ka ndị na-emepụta biomarker maka afọ ole na ole tutu iwebata nyocha mbụ ahụ. Nyocha ọzọ ga-elekwasị anya na ọkwa ndị ga-agwa anyị mgbe onye ọrịa nọ n'ihe ize ndụ dị njọ nke mmerụ ụbụrụ ọnyá. Ndị na-emepụta ihe nkiri ga-ekere òkè n'ime nchọpụta mgbe a gwọrọ ndị ọrịa.
N'agbanyeghị eziokwu ahụ bụ na ịdaba ọbara n'obere ya abụghị otú e si eme ugbu a, ọ pụtaghị na ọ bụghị ọdịnihu nke nyocha ọbara nke biomarker. Cheedị otu dọkịta na-ahụ maka egwuregwu ọkachamara ma ọ bụ ọgwụ ọgụ na-aga n'ihu na-enwe ike ịnwale onye agha ma ọ bụ ọkpụkpụ merụrụ ahụ ozugbo iji chọpụta ma ọ bụrụ na enwere mkparịta ụka.
Ugbu a, mkpebi ịme ka onye ọrịa laghachi azụ n'ọnọdụ ahụ nke kpatara mmerụahụ ahụ, mkpebi nke nrụgide dị ukwuu na onye na-elekọta, ka a na-esi mee ka ọ bụrụ na ọ dị mma. Onye nyocha ahụ na - ejikarị nyocha nkedo iji chọpụta ọrụ nyocha nke usoro, ma weghachite onye ọkpụkpọ ahụ maọbụ onye agha na-emerụ ahụ. Ọ bụrụ na onye ọrịa ahụ anaghị eme nke ọma oge nke abụọ (n'okpuru nrụgide ya) ị ga-ewepụ ya ma zigara ya ka o nyekwuo ya.
Ịnwale ọbara nwere ike ịghọ ihe akara maka ntinye egwuregwu ma ọ bụ n'ọgbọ agha ahụ. A na-eji ọrụ ahụ ka a hụ.
> Isi mmalite:
> Management nke Concussion / MTBI ọrụ ọrụ. Ụkpụrụ VA / DDD maka Nchịkwa nke Mkparịta ụka / Mmetụta Ọrịa Na-akpata Mmanya. J Rehabil Res Dev . 2009; 46 (6): CP1-68.
> Papa, L., Edwards, D., & Ramia, M. (2015). Na-achọgharị ndị na-emepụta ọgwụ ndị na-agwọ ọrịa maka Mmetụta Ọrịa Na-akpata Ọrịa. CRC Press / Taylor & Francis . E si na https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK299199/
> Papa, L. (2016). Ndị Egwuregwu Na-ahụ Maka Ọbara Na-ahụ Maka Ọkụ. Egwuregwu Ọgwụ na Arthroscopy Review , 24 (3), 108-115. http://doi.org/10.1097/JSA.0000000000000117