Nchịkọta maka Autism Nyocha
Tupu May 2013, e nwere ọnụọgụ abụọ nke autism dị iche iche. Taa, dịka akwụkwọ ntule nchọpụta nke American Psychiatric Association si kwuo, DSM-5, enwere naanị otu Mberede Ụdị Egwuregwu Autism. Ma autism gị dị oké njọ ma ọ bụ dịtụdị nwayọọ , ma nyocha gị bụ Asperger syndrome or Autistic Disorder, ị na-esonye ugbu a n'okpuru nyocha nchịkwa ahụ.
Ọ bụrụ na ịnweworị nyocha nhụjuanya nke ọrịa dị iche iche nke autism -bụ otu nke na-adịghịzi adị na DSM-ị ka na-ele anya na ị ga-enwe obi ike.
Otú DSM (Diagnostic Manual) si arụ ọrụ
DSM-5, mgbe ụfọdụ a na-akpọ "Bible" nke nyocha ahụike uche, na-eji aka ịchọpụta onye na-enweta ọrụ, ụdị ọrụ ha na-enweta, na ma hà ruru eru maka ụdị akwụkwọ. Ọ bụrụ na onye ọkachamara nwere ahụmahụ na-enyocha ya wee chee na ọ dabara na njirisi ndị a, ọ ga-enweta ma nyocha ma nchịkọta ihe onwunwe gụnyere ọgwụgwọ, ọrụ mmụta pụrụ iche, na nhọrọ ndị ọzọ nwere ike ịnweta site na mpaghara ma ọ bụ obodo gị.
Nke a bụ isi ihe nyocha maka nchọpụta DSM-5 nke Ọgba aghara nke Autism:
A. Nkwụsị na-adịgide adịgide na nkwurịta okwu mmekọrịta na mmekọrịta mmekọrịta n'etiti ọtụtụ ọnọdụ, dị ka egosipụtara site na ndị na-esonụ, ugbu a maọbụ n'akụkọ ihe mere eme:
1. Nsogbu na nnwere onwe na-emetụta mmekọrịta mmadụ na ibe ya, dịka ọmụmaatụ, dịka ọmụmaatụ, site na nkwekọrịta mmekọrịta na-adịghị mma na ọdịda nke nkwurịta okwu na-aga n'ihu; iji belata òkè nke ọdịmma, mmetụta, ma ọ bụ emetụta; ịghara ịmalite ma ọ bụ zaghachi omume mmekọrịta mmadụ na ibe ya.
2. Enweghi ike n'àgwà mkparịta ụka na-abụghị nke ejiri mee ihe maka mmekọrịta mmekọrịta, dịka ọmụmaatụ, site na nkwurịta okwu na okwu na-adịghị mma; na adighi nma n'ile anya na anya mmadu ma obu ihe ndi ozo n'enye ihe na ogba ozo; ka enweghi ihu ihu na nkwurita okwu.
3. Nsogbu na-emepe emepe, ịnọgide na-enwe mmekọrịta, na nghọta mmekọrịta, dịka ọmụmaatụ, site na nhụsianya na-agbanwe ụkpụrụ omume dị iche iche; ihe isi ike n'inwe egwu egwu ma ọ bụ ime enyi; enweghị mmasị na ndị ọgbọ.
B. Omume nke omume, ọdịmma, ma ọ bụ ihe omume ndị a kpachibidoro, dị ka egosipụtara site ma ọ dịkarịa ala abụọ n'ime ihe ndị na-esonụ, ugbu a ma ọ bụ site n'akụkọ ihe mere eme
1. Ịghagharị ma ọ bụ na-emegharị ihe mgbochi mberede, iji ihe, ma ọ bụ okwu (dịka, nchịkọta ihe dị mfe, ịkwado ihe eji egwuri egwu ma ọ bụ ịgbanye ihe, echolalia , phrases phrases).
2 .Ọmụma banyere ịpụta ihe, ime ihe na - adịghị agbanwe agbanwe ma ọ bụ omume rụrụ arụ (eg, nsogbu dị oke ngbanwe na obere mgbanwe, ihe isi ike na ntụgharị, usoro ntụgharị uche siri ike, ememe ekele, mkpa iji otu ụzọ ma ọ bụ rie otu nri ahụ kwa ụbọchị).
3. Akwụsịtụghị mmachibido, nwere mmasị dị iche iche ma ọ bụ na-elekwasị anya (dịka, mgbakwunye siri ike ma ọ bụ nchegbu na ihe ndị dị iche, ihe ndị dị oke gburugburu ma ọ bụ nke na-adịgide adịgide).
4. Ọdịdị - ma ọ bụ ịdị na-eme ka ịbanye na ntinye uche ma ọ bụ mmasị na-enweghị mmasị na akụkụ dị iche iche nke gburugburu ebe obibi (dịka, enweghị mmasị na nhụjuanya / okpomọkụ, mmeghachi omume na ụda olu ma ọ bụ textures, na-esi ísì ma ọ bụ na-emetụ ihe aka, .
C. Mgbaàmà aghaghị ịdị na mmalite oge mmepe oge (ma ọ nwere ike ọ gaghị apụta ìhè kpamkpam ruo mgbe ihe gbasara ọha na eze gafere njedebe ndị a kpaara ókè, ma ọ bụ nwere ike chekwaa ya site na usoro mmụta na ndụ na-esote).
D. Ihe mgbaàmà na - akpata nhụjuanya na-adịghị njọ na mmekọrịta mmadụ na ibe, ọrụ, ma ọ bụ akụkụ ndị ọzọ dị mkpa nke arụ ọrụ ugbu a.
E. Nsogbu ndị a anaghị akọwa nke ọma banyere nkwarụ ọgụgụ isi (nsogbu ụbụrụ nke ụbụrụ) ma ọ bụ oge ịzụlite ụwa. Mmetụta ikike nke ọgụgụ isi na nsogbu ọrịa nke autism na-emekọ ihe mgbe mgbe; iji mee nchọpụta nke ọrịa autism na ụbụrụ ọgụgụ isi, nkwurịta okwu mmadụ kwesịrị ịdị n'okpuru nke a na-atụ anya maka ọkwa ọganihu n'ozuzu.
Ihe ị ga-eme ma ọ bụrụ na nwatakịrị gị ga-adaba na Criteria maka Autism
Ụkpụrụ maka autism nwere ike iyi ihe mara mma, ị ga-enwekwa ike ijide n'aka na nwa gị enweghị ihe ọ bụla. Ma n'eziokwu, enwere ule ụfọdụ na-enyere ndị na-eme nkọ aka ịchọpụta ma mgbaàmà na-ebuli n'ókè nke autism. Ọ pụkwara ịbụ na ihe ọzọ dị ka autism; enweghi ncheta, nchegbu, okwu okwu, na ADHD nwere ike ihiere maka autism.
Ma ọ bụrụ na ị na-echegbu onwe gị, ọ bụ ezigbo echiche ịchọta nyocha na nyocha. A na-enye ndị na-ahụ maka ọrịa ụmụaka oge nyocha. Ọ bụ ezie na ọ bụghị nchoputa, ọ nwere ike inyere dọkịta gị aka ịchọpụta ma nyocha dị mma kwesịrị ekwesị.
Nyocha bụ usoro nke gụnyere ọkachamara dị iche iche ma gụnye ọtụtụ nyocha na ajụjụ ọnụ. Pediatrician, onye ọkà mmụta sayensị ụlọ akwụkwọ, ma ọ bụ Autism Society isi nwere ike inyere gị aka ịchọta otu nyocha nke nwere ahụmahụ na onye maara ihe.
Isi mmalite:
Òtù Na-ahụ Maka Ọrịa Ụmụaka Amerịka. (2000). Ihe nyocha na ntughari uche nke nsogbu uche (4th ed., Text rev.). Washington, DC.
Òtù Na-ahụ Maka Ọrịa Ụmụaka Amerịka. (2013). Ihe nyocha na ntughari uche nke ọgụgụ isi (5th ed.). Washington, DC.