A na-ewere ndị na-enyocha onwe ha dịka 'ihe ịma aka' site n'aka ndị dọkịta
Ọtụtụ n'ime anyị na-agbanye n'Ịntanet maka ozi metụtara ahụ ike. Dị ka ụlọ ọrụ Pew Research Centre si kwuo, n'afọ 2014, pasent 87 nke ndị okenye America nwere ohere ịntanetị, na 2012, pasent 72 nke ndị na-eme nnyocha ahụ kwuru na ha elelela anya n'ịntanetị maka ozi metụtara ahụike n'ime afọ gara aga.
Ogologo oge gara aga, ndị ọrịa bụ ndị na-enweta ihe ọmụma ahụike.
Dọkịta ahụ ga-ewe minit ole na ole ịkọwa ọrịa, usoro ọmụmụ ya na atụmanya anya, wee kọwaa nkọwa nhọrọ ịgwọ ọrịa. Site n'ịba ụba nke Ịntanetị-nkà na ụzụ nke gbanweela ọgwụ karịa ihe ọ bụla ọzọ e mepụtara - ahụike dibịa-ọrịa ejirila gbanwee. Ugbu a, onye ọ bụla nwere ike ịnweta ozi metụtara ahụike ngwa ngwa, ndị ọrịa na-ewetakwa ihe ọmụma a na nleta ụlọ ọrụ ahụ.
Site na iju mmiri nke data ahụ ike, ndị dọkịta na-eche banyere otú ndị ọrịa ha ga-esi na-emeso ihe ọmụma a nile na otú ozi a ga-esi emetụta "mmekọrịta dọkịta-ọrịa," nke, dị ka ndị dere Susan Dorr Goold na Mack Lipkin, Jr., kọwapụtara dị ka "onye na-ajụ ihe gbasara data, nyocha na atụmatụ, emezuru ya, na agwọ ọrịa, ịmalite ịmalite ọrụ, na nkwado na-enye."
Site na nlebara anya, ozi ahụike na-achọpụta na Ịntanetị dịka mgbakwunye na a kachasị mma iji gwa gị mkpebi ịgwọ ọrịa-ọ bụghị dochie ya.
Ozi ahụike na-achọ na Ịntanetị ekwesịghị iduzi nyocha onwe onye ma ọ bụ ọgwụgwọ.
Nchọpụta Ịntanetị site n'aka ndị ọrịa
Ndị ọrịa na-eji Intanet eme ihe n'ụzọ abụọ.
Nke mbụ, ndị ọrịa na-achọ ozi n'ihu nleta ụlọọgwụ iji kpebie ma hà kwesịrị ịhụ ọkachamara ahụike iji malite.
Nke abụọ, ndị ọrịa na-achọ Ntanetị mgbe ha họpụtara maka mmesi obi ike ma ọ bụ n'ihi enweghị afọ ojuju na ọnụ ọgụgụ zuru ezu nke onye nlekọta ahụike.
N'agbanyeghi inweta ozi gbasara ahuike sitere n'Internet, ihe ka n'ọnụ ọgụgụ ndị mmadụ anaghị eji Intanet achọpụta onwe ha ma gaa na ndị dọkịta ha ka ha nwee ike ịchọta ndị nyocha. Ọzọkwa, ọtụtụ ndị mmadụ na-agakwuru ndị dọkịta ha nwere ajụjụ banyere ọgwụ ọjọọ na ihe ọmụma gbasara ọgwụgwọ ndị ọzọ na maka ndị na-akpọtụrụ ndị ọkachamara.
Ndị na-enyocha ihe omimi Intanet gụnyere ndị nwere ọrịa na-adịghị ala ala bụ ndị na-achọ naanị ihe ọmụma banyere ọrịa ha site na iji Intanet ma na-atụgharịkwa ndị ọzọ maka nkwado. Tụkwasị na nke a, ndị na-enweghị mkpuchi na-agagharị n'Ịntanet iji mụtakwuo banyere mgbaàmà na ọrịa. N'ikpeazụ, ndị nwere ọrịa ndị na-adịghị ala, bụ ndị ga-esiri ike izute ndị ọzọ dị ka ha na ụwa n'ezie, na-ejikarị ihe ọmụma na sayensi na-eji usoro ntanetị.
Ndị dibịa na-azaghachi n'ụzọ atọ
Dika nyocha nke 2005 nke edere na Patient Education and Counseling , Miriam McMullan na-atụ aro na mgbe onye ọrịa na-enye onye dọkịta ma ọ bụ ndị ọrụ nlekọta ahụike ozigbo ozi ahụike online, onye na-ahụ maka ahụike nwere ike ịza otu n'ime ụzọ atọ.
Mmekọrịta na-ahụ maka ahụike . Onye na-ahụ maka nlekọta ahụike nwere ike iche na ọ bụ ihe ọmụma onye ọrịa ahụ na-egwu ma ọ bụ na-eme ka ọ bụrụ ihe egwu na-ekwu ma ọ bụ na-ekwu na ọ bụ "ọkachamara ọkachamara" si otú ahụ na-emechi nkwurịta okwu ọzọ.
Mmeghachi omume a na-emekarị n'etiti ndị dọkịta na-enweghị nkà nkà na ụzụ. Onye dibịa ahụ ga - eji nlezianya nleta ahụ na - eduzi onye ọrịa ahụ ka ọ bụrụ ihe omume ahụ. Ụzọ a na-emekarị ka onye ọrịa ghara inwe afọ ojuju na nkụda mmụọ, ndị ọrịa nwere ike ịhapụ ọrụ ahụ na-ekwenye na ha onwe ha dị njikere karịa dọkịta na ịchọpụta ozi ahụike na ngwọta nhọrọ na ntanetị.
Mmekọrịta nke nwere ndidi . Na nke a, onye na-ahụ maka nlekọta ahụike na onye ọrịa na-ejikọta ma na-eleba anya na ebe nrụọrụ weebụ.
Ọ bụ ezie na onye ọrịa nwekwuo oge iji chọpụta weebụ, onye dibịa ma ọ bụ onye ọrụ nlekọta ahụ ike nwere ike iwepụ oge n'oge nhụjuanya nke onye ahụ iji sọfụ weebụ yana onye ọrịa ma mee ka ọ gaa ebe ndị dị mkpa maka ozi ndị ọzọ. Ndị ọkachamara na-atụ aro na ụzọ a kacha mma; Otú ọ dị, ọtụtụ ndị na-enye mkpesa na-eme mkpesa na enweghi oge zuru ezu n'oge nleta nleta dị ala iji chọpụta na onye ọrịa na- ekwurịta banyere ọrịa na usoro ọgwụgwọ.
Ntanetị Ịntanetị . Ná ngwụsị nke mkparịta ụka ahụ, onye na-ahụ maka ahụike nwere ike ịkwado onye ọrịa ụfọdụ ebe nrụọrụ weebụ maka amaokwu. Site na ebe nrụọrụ weebụ dị oke aka banyere ahụ ike, ọ gaghị ekwe omume na onye na-eweta ya ga-achọta ha nile. Kama nke ahụ, ọ nwere ike ịkwado weebụsaịtị ụfọdụ sitere na ụlọ ọrụ a ma ama, dịka CDC, MedlinePlus ma ọ bụ NHS Choices.
Ọgwụgwọ Ahụike nke Ozi Ịntanetị
Ọ dịghị ihe ọzọ na-ekwu karịa ngosipụta nke ndị mmekịta na-anụ ajụjụ site n'aka ndị ọrịa 24/7. N'okwu a, Dr. Farrah Ahmed na ndị ọrụ ha haziri otu ìgwè na-elekwasị anya isii na ndị dọkịta 48 nwere ndị na-arụ ọrụ na mpaghara Toronto.
Dị ka ndị na-eme nchọpụta si kwuo, "Akpọrọ ihe atọ dị iche iche: (1) mmeghachi omume nke ndị ọrịa, (2) ibu dibịa, na (3) ịkọwa ọgwụ na ịkọwa ihe ọmụma."
Omume nke ndị ọrịa
Ndị dọkịta nọ n'òtù ahụ kwuru na ụfọdụ ndị ọrịa na-ebute ozi ahụike Ịntanetị nwere mgbagwoju anya ma ọ bụ nwee mwute site na data ahụ. Otu obere ndị ọrịa na-eji Intanet eme ihe ma ọ bụrụ na ịmatakwu banyere ọnọdụ ahụike tupu oge eruo ma ọ bụ maka nyocha onwe onye na ma ọ bụ na-enweghị ọgwụgwọ onwe onye. Ndị ọrịa na-eji Intanet maka nyocha onwe onye na nlekota onwe-ha dịka "ihe ịma aka."
Ndị dọkịta na-ekwu na mmeghachi omume mmetụta uche nke ndị ọrịa nwere nnukwu ihe ọmụma dị n'ebe ahụ, ọdịdị nke ndị ọrịa ịnakwere ozi ahụ ike banyere okwukwe okwukwe na enweghị ike nke ndị ọrịa iji nyochaa ihe ọmụma ahụike ahụ.
Ndị dọkịta nwere mmasị na ya mgbe ndị ọrịa jiri Intanet na-amụtakwu banyere ọnọdụ ahụ ike ha kwadoro. Otú ọ dị, ndị dọkịta adịghị amasị ya mgbe ndị ọrịa jiri ihe ọmụma ahụ chọpụta ma ọ bụ na-emeso onwe ha ma ọ bụ nwalee ihe ọmụma nke dọkịta ahụ. Ọ bụghị nanị na ndị dọkịta na-eji ndị ọrịa a dị ka ihe ịma aka kamakwa "neurotic," "mmegide" na "siri ike" nakwa dịka ọbịbịa sitere na ọkachamara. Ndị dọkịta na-ekwukarị banyere iwe iwe na obi nkoropụ mgbe ha na-agbachitere ọrịa ha na ọgwụgwọ na ndị ọrịa dị otú ahụ.
Nke a bụ ụfọdụ ndị dọkịta kwuru site n'aka ndị na-elekwasị anya:
"Ha [ndị ọrịa] na-ejuputa ihe n'eziokwu na ọtụtụ okwu, nke ha amaghị otú e si akọwa ya, nke na-abụkarị ihe na-ezighị ezi."
"Ha na-ebulite ụdị isiokwu na ihe dị iche iche banyere ọnọdụ dị iche iche, ụfọdụ n'ime ha dịkwa egwu. ... Ha chere na ihe niile na-eme."
"Echere m na e nwere otu ọnọdụ ebe Internet bara uru. Ọ bụrụ na onye ahụ nwere nchoputa, ma ha chọrọ ịmatakwu ihe, kụziere onwe ha ..., achọpụtara m na nke ahụ na-enye aka n'ọnọdụ ebe ... ọ bụghị oge na-ewe m. "
Ọgwụ dọkịta
Ọtụtụ ndị dọkịta jụrụ ajụjụ n'oge ọmụmụ ahụ chọpụtara na ịgwọ ọrịa ahụ onye ọrịa gosipụtara na-ewe oge, ma jiri okwu ndị a na-esonụ họrọ kọwaa ahụmịhe ahụ: "iwe," "nkụda mmụọ," "iwe," "nro," na "isi ọwụwa "Ndị dọkịta kwuru na ha chere na ọ bụ ibu arọ maka ịgwọ ọrịa ahụ nke onye ọrịa ahụ na-enye, nakwa na ha enweghị ohere ime otú ahụ.
N'ozuzu ya, e nwere ọtụtụ ndị na-atụgharị uche n'etiti ndị òtù ahụ. Na mgbakwunye na ibu arọ nke ịme ihe ọmụma ahụ ike, ọtụtụ ndị dọkịta gosipụtara nchegbu maka àgwà na ọtụtụ nke ozi ahụike na weebụ. N'ikpeazụ, ụfọdụ ndị dọkịta na-eto eto kwetara na nkà kọmputa ha dị njọ.
Nke a bụ okwu ole na ole site na otu ìgwè:
"Ozugbo ndepụta ahụ pụta, m na-atụ egwu ... [n'ihi oge mgbaghara na ihe ọ bụla ọzọ. '
"Echeghị m ka ndị ọrịa na-abata na ozi, mana ọ na-esi ike ma ọ bụrụ na ha na-ewetara gị ngwugwu, ị maara, 60 sheets .... Oge dị n'ezie, ọ na-esiri ya ike."
Ọkọlọtọ na ịkọwapụta Ozi
Ọ bụ ezie na ọ bụghị ha nile nwere obi ụtọ banyere ya, ọtụtụ ndị dọkịta nọ na nnyocha ahụ na-ele itinye ozi gbasara ahụike Ịntanetị anya maka ndị ọrịa dịka akụkụ nke ibu ọrụ ha. N'ikwu ya n'ụzọ ọzọ, ọ bụ ọrụ dibịa iji tụlee akụkọ ahụike ọ bụla nke onye ọrịa ọ bụla mgbe ọ na-ekwurịta okwu ahụike ahụike Ịntanetị. Maka ndị ọrịa bụ ndị nkụzi onwe ha, ma ọ bụ jiri Intanet ịmatakwu banyere ọnọdụ ndị dịrị na mbụ, usoro a bụ ihe dị nro na-eme ka ọ dị mfe.
Otú ọ dị, ndị dọkịta chọpụtara na ọ na-atụ ụtụ isi iji kụziere ndị ọrịa na-echegbu onwe ha ma ọ bụ ndị nwere nsogbu site na ozi achọtara na Ịntanetị. N'ikpeazụ, ndị ọrịa na-eji Intanet eme ihe iji chọpụta onwe ha na nyocha onwe ha na-etinyekarị ndị dọkịta "na ebe ahụ" ma na-achọ ka ha chebe nsogbu ha niile mgbe ha na-ekwusara ozi ezighi ezi nke anwetara site na Ịntanetị.
N'ụzọ dị mkpa, ọnụ ọgụgụ dị nta nke ndị dọkịta echeghị na ịkọwa ozi ahụike nke Ịntanet bụ ọrụ nke ọrụ ha. Ọzọkwa, ụfọdụ ndị dọkịta gara ndị ọrịa "ọkụ" bụ ndị jụrụ ụdị ihe ọmụma ahụ, na-akpọ ndị ọrịa ahụ gaa ọkachamara, ma ọ bụ na-akwụ ụgwọ maka nleta ahụ-ha nile weere àgwà omume nchebe.
Ndabere ala
Ozi ahụ ike na Ịntanetị adịghị agwụ agwụ. Ụfọdụ n'ime ozi a dị egwu, karịsịa ma ọ bụrụ na ị ghọtaghị ihe niile a na-akọwa. Dịka ọmụmaatụ, otu nchọpụta dị iche iche maka isi ọwụwa bụ ọrịa strok, ma ohere ọ bụla na-akpata isi ọwụwa bụ ọnyá strok metụtara - ihe kachasị mma ma ọ bụrụ na ị bụ nwata na ahụike.
Ozi ndị a na-enweta site na Ịntanetị nwere ike inyere gị aka dị ka ọ dị na ndị ọrịa nwere ọrịa ahụ na-adịghị ala ala, ndị chọrọ ịmatakwu banyere nlekọta ha. Otú ọ dị, ọ pụkwara ịdị njọ, dịka ọ bụrụ na onye na-enweghị isi na-achọpụta onwe ya, ma ọ bụ ka njọ, onye na-eme onwe ya na-eme nchọpụta nke onwe ya, nke nwere ike ịkpata mmerụ ahụ. Cheta na dọkịta gị nwere ike inye aka tinye ozi ị nakọtara na Ịntanetị n'ime ya.
N'ụzọ dị oke mkpa, nchoputa enweghị ike ịdabere na ozi ahụike Ịntanetị nanị. Ihe nchoputa bu oru nke kachasi nke onye oru. Onye dibịa na-adabere na acicen clinical na ọtụtụ ihe ọmụma ahụ ike-ụfọdụ n'ime ha nwere ike ịchọta na weebụ-iji chọpụta onye ọrịa. N'ụzọ doro anya, dabere na akụkọ nlekọta ahụike na nnyocha nyocha anụ ahụ, dọkịta ahụ ewepụtara nchọpụta dị iche, ma ọ bụ ndepụta kachasị nke ndị diagnoses. Ihe si na nchọpụta diagnostic na-akwado nyocha.
Ọ bụrụ na ịchọta ozi na Ịntanetị nke ị ga - achọ ka dọkịta gị nyochaa na kọwaa ya, ọ bụ ezi echiche ịhapụ ihe ọmụma a na dibịa gị ma gwa ya ka ọ lee ya anya mgbe o nwere oge. N'aka nke ọzọ, ị nwere ike ịhazi oge ọhụụ dị iche iji kwurịta nchegbu gị.
> Isi mmalite:
> Ahmad F et al. Ndi dibịa di njikere maka ndi oria ndi nwere ihe omumu banyere ahuike nke Intanet? Akwụkwọ akụkọ nke Medical Internet Research. 2006; 8: 3.
> Eziokwu Ahụike. Ụlọ Ọrụ Nyocha Pew. http://www.pewinternet.org/fact-sheets/health-fact-sheet/.
> Kuehn BM. Ndị Ọrịa Na-aga Nchọta Nkwado Ịntanetị, Ndụmọdụ Bara Uru na Ọnọdụ Ahụike. JAMA. 2011; 305: 16.
> Lanseng EJ na Andreassen TW. Ahụike Electronic: A Na-amụ banyere Njikere na Àgwà Mmadụ n'Ọrụ Nyocha Onwe Onye. Akwụkwọ Ọrụ Nchịkwa Ọrụ Ụlọ Ọrụ International. 2007; 18: 4.
> Ndị McMullan, M. Ndị ọrịa na-eji Intanet iji nweta ozi ahụike: Otu a si emetụta mmekọrịta ọkachamara ahụike. Inwe Ndidi na Ndụmọdụ Ndidi. 2006; 63.