Ihe ojoo a na - emebi Nchekwa oge
Ọdịdị nke ụwa zuru ụwa ọnụ (TGA) bụ ọrịa dị omimi nke na-eme ka ọ dịtụ nkenke enweghị ike ịmepụta ncheta ọhụrụ. Ọ na-emetụtakarị ndị mmadụ nọ n'etiti ma ọ bụ ndị agadi. Nsogbu a dị obere, na-eme ihe dịka 23.5 ruo 32 kwa 100,000 mmadụ kwa afọ na ndị karịrị afọ 50.
Ndị mmadụ na TGA na-ekwukarị otu ajụjụ ahụ, ebe ha nwere ike icheta ihe karịrị nkeji ole na ole n'otu oge.
Nsogbu na-adịkarị site n'otu awa ruo awa 10. Na mgbakwunye na enweghi ike ịmepụta ncheta ọhụrụ (anterograde amnesia ), a na-enwekarị ụfọdụ nrịtaghachi azụ, nke pụtara na enweghi ike icheta ihe ndị mere n'oge gara aga, na-alọghachi n'ebe ọ bụla site na awa ruo, adịkarịghị, afọ.
Ndị nwere TGA ka nwere ike ịkọ onye ha bụ ma cheta otú ha ga-esi rụọ ọrụ dị mgbagwoju anya dị ka ịkwọ ụgbọala ma ọ bụ esi nri. Ọ bụ ezie na amnesia bụ akụkụ kachasị mma, ụfọdụ ndị ọrịa na-ekwu okwu banyere isi ọwụwa, ọgbụgbọ, dizziness ma ọ bụ ihe mgbaàmà ndị ọzọ n'oge ihe gbasara TGA.
Mgbe ụfọdụ, ammenia zuru ụwa ọnụ nwere ike ịkpalite ihe omume uche. Mgbanwe mgbanwe ụlọ, elu elu, mmega ahụ siri ike ma ọ bụ ịdọrọ ala pụkwara ịkpali ihe omume.
Ọ bụ ezie na TGA na-ekwughachi ihe dị ka pasent 15 nke oge ahụ ma ọ pụtaghị na ọ bụ nsogbu ka njọ, ncheta ncheta dị otú ahụ pụkwara ịmalite ịgwụ ma ọ bụ ọrịa strok , na-eme ka ọ dị mkpa ka a nyochaa ngwa ngwa.
Ihe kpatara TGA
A ka amaghi TGA, mana ihe mgbaàmà ahụ na-egosi na ọ naghị arụ ọrụ na ụbụrụ anụ ahụ, nke ụbụrụ nke nwere hippocampus ma dị oke nkpa maka ịmepụta ncheta ọhụrụ. Ụfọdụ nchọpụta egosila ọnya ndị dị n'akụkụ a na ndị na-ata ahụhụ site na TGA, ma ọnyá ndị a adịghị ka ihe ndị metụtara ọrịa strok, dịka ha na-apụ n'anya.
Ihe ndi ozo gunyere mgbanwe ngbanwe nke obara na mpaghara ndi a, ma obu ma obu ihe puru iche na-emetuta mgbanwe ngwa ngwa n'oru eletriki. Ọ ga-ekwe omume na ọrịa ahụ si n'ihe karịrị otu ihe kpatara.
Ọ bụ ezie na ọnụ ọgụgụ na-ebugharị ọbara na-erugharị (ihe mgbochi na-agafe agafe ma ọ bụ "TIA") na hippocampus nwere ike iji TGA, TGA na-adịkarị ogologo oge karịa ihe mgbochi ihe mgbochi. Enweghị mmekọrịta doro anya n'etiti ọrịa strok ihe ize ndụ na TGA.
Ụfọdụ nnyocha na-egosi na njikọta migraine na TGA. Ọ bụ ezie na a maara ya nke ọma na ọ na-akpata isi ọwụwa, ọganihu migraine nwere ike ime ka ọtụtụ mpempe akwụkwọ na-adịghị emetụta ya n'ihi ụda ọrụ eletrik na-agafe ụbụrụ. Migraine nwere ike ime ka mgbanwe MRI hụrụ na TGA, na oge maka ọgụ migraine na TGA yiri. Otú ọ dị, ọ na-emetụta ndị si n'ọgbọ dị iche iche, karịsịa ndị na-eto eto, ebe TGA na-emetụta ndị agadi.
Na mbụ, ụfọdụ ndị dọkịta chere na TGA nwere ike ịbụ nsogbu uche mgbaka na enweghị nsogbu doro anya nke ụbụrụ, ma enweghi ihe mgbaàmà ndị ọzọ na-agwọ ọrịa na ndị ọzọ na-eme ka nke a ghara ịdị.
Njikwa TGA
TGA n'onwe ya achọghị ọgwụgwọ, dịka ihe merenụ ga-agabiga n'ime awa 24.
Ọ bụghị ihe a na-emekarị ka ịchọọ mmadụ n'ụlọ ọgwụ maka TGA, iji chọpụta na nsogbu siri ike adịghị akpata mgbaàmà ahụ. Dịka ọmụmaatụ, ọ bụ ezie na e nweghị ọgwụgwọ a kapịrị ọnụ, ndị ọrịa kwesịrị ịnata thiamine iji wepụ ụbụrụ Wernicke, ụdị mgbake na-akpata n'ihi ụkọ nke vitamin thiamine.
Nchọpụta dị iche iche na-agụnye ọnyà ndị sitere na lobe. N'ihi nke a, ịnweta electroencephalogram (EEG) bụ ezigbo echiche, ọ bụ ezie na EEG nkịtị adịghị ewepu ohere nke ịchọta ọrụ nchịkwa dị omimi ka ndị nhicha ahụ ga-achọpụta.
Ọ bụrụ na enwere nchegbu dị ukwuu maka ijide, EEG dị ogologo nwere ike ịdị mma, ọkacha mma nke na-eburu oge ụra.
Mwakpo a na-emechi anya ma ọ bụ ọrịa strok nwere ike iṅomi TGA, ọ bụ ezie na nke a bụ ihe a na-adịghị ahụkebe na-enweghị ihe mgbaàmà ndị ọzọ dịka adịghị ike ma ọ bụ ụkọ. Enwere ike iji MRI mee ka ọ ghara imepụta ihe a, karịsịa ma ọ bụrụ na mmadụ nwere nnukwu nsogbu dịka ọrịa shuga , cholesterol dị elu , ọbara mgbali elu ma ọ bụ ise siga.
Ọmịiko ndị na-ahụ maka ọrịa bụ ụdị nke mgbagwoju anya, nke pụtara na mkparịta ụka psychiatric gosipụtara dịka ụkọ anụ ahụ. N'adịghị ka TGA, ndị ọrịa nwere amensia na-echezọ aha ha ma ọ bụ ozi ndị ọzọ. Ihe ndị ọzọ dị mkpa a ga-atụle na TGA gụnyere shuga ọbara dị ala , mmanya ma ọ bụ iji ọgwụ ọjọọ eme ihe ma ọ bụ nhichapụ, ụbụrụ , ma ọ bụ ihe mgbapụta , ọ bụ ezie na ikpe ndị a na-enwekarị mgbagwoju anya ma ọ bụghị naanị ncheta.
Nyocha
Ndị nwere TGA adịghị ka ha na-arịwanye elu nke ọrịa strok ma ọ bụ ọrịa ọrịa na-arịa ọrịa ndị ọzọ. Ụfọdụ ọmụmụ na-atụ aro na enweghị ike icheta ihe mgbochi nwere ike ịbịaru mgbe ihe omume gasịrị, ọ bụ ezie na ndị ọzọ achọtaghị mkpakọrịta dị otú ahụ.
Obu ihe kwesiri ichegbu onwe gi banyere ohere nke nlọghachite nke mgbaàmà. Nlọghachi dị otú ahụ bụ ihe a na-adịghị ahụkebe, ma ọ gaghị ekwe omume, ma kwesịrị ịmalite nyocha ọzọ maka nkọwa ndị ọzọ.
Isi mmalite:
Borroni B, Agosti C, Brambilla C, et al. Ọ bụ ihe dị ize ndụ nke ụwa zuru ụwa ọnụ na-enwe mmetụta na-adịghị mma? J Neurol 2004; 251: 1125.
Na-eme ka C, Thimary F, Kapeller P, et al. Ọdịnihu nke ụwa nile: mgbasa ozi-ọnụọgụ ihe ọmụma dị arọ na ọrịa cerebrovascular. Stroke 2008; 39: 2219.
Koski KJ, Marttila RJ. Mgbanwe zuru ụwa ọnụ: ọnọdụ na obodo ukwu. Neurol Scand na 1990; 81: 358.
Lauria G, Gentile M, Fassetta G, et al. Mmetụta nke ammenia zuru ụwa ọnụ na Belluno, Italy: 1985 ruo n'afọ 1995. Nsonazụ nke ọmụmụ ihe dabeere na mpaghara. Neurol Scand Act 1997; 95: 303.
Lee HY, Kim JH, Weon YC, et al. N'ihe dị iche iche na-ese onyinyo dị na mbara igwe zuru ụwa ọnụ na-ekpughe mpaghara CA1 nke hippocampus. Neuroradiology 2007; 49: 481.
Melo TP, Ferro JM, Ferro H. Transient zuru ụwa ọnụ amnesia. A ikpe akara ọmụmụ. Ụbụrụ 1992; 115 Pt 1: 261.
Miller JW, Petersen RC, Metter EJ, et al. Ọdịdị na-agbanwe ụwa dum: ọdịdị ahụike na prognosis. Nchọpụta nke afọ 1987; 37: 733.
Schmidtke K, Ehmsen L. Transient global amnesia na migraine. A ikpe akara ọmụmụ. Eur Neurol 1998; 40: 9.