Ọrịa Cancer nke Na-aṅụ Sịga na Nlekọta Ahụike Ndị Ọzọ

by Lynne Eldridge, MD; Nyocha site n'aka Grant Hughes, MD

Ngwá ọkụ, ma ọ bụ ịṅụ sịga, bụ ihe omume India oge ochie nke ejidere dị ka onye na-elekọta mmadụ na United States.

Ọ bụ ezie na mmadụ 1 n'ime ụmụ akwụkwọ 6 dị elu na-agbalị ịgbara oyi, pasent 40 nke ụmụ akwụkwọ kọleji ahụwo ihe ọhụrụ a; a na-emekarị ka ụlọ ahịa kọleji dị na ụlọ akwụkwọ kọleji na mahadum dị n'ụsọ oké osimiri.

Nchikota nke nchoputa onu ese siga na eziokwu bu na ihe ntancha bu ihe a na-acho ajuju nke oria ojoo na-acho ajuju a:

Kedu ihe bụ ọla?

Ngwongwo bu ihe ndi na-esi na-eme ka anwuru na-eri ihe, mgbe ufodu ndi mmadu na-acho ihe ozo, nke a na-ekpochapu n'ime mmiri. Ụdị ihe ntanetị nwere isi n'elu na nnukwu efere dị na ala, nke ejiri ígwè kpụọ. A na-eji anwụrụ ọkụ kpoo ụtaba, bụ nke na-agabiga mmiri tupu ya abanye n'ọnụ ya ka a ghara ịbanye.

Enwere ọtụtụ okwu maka igwe ma ọ bụ ịṅụ sịga na-agụnye:

Shisha
Goza
Narghileh / nargile
Hubble afụ / hubbly bubbly

Ihe mere na ịṅụ sịga na-akpata nchegbu

Dika ulo ahia di na United States (nakwa UK, France, na Middle East,) ihe omuma banyere ihe ize ndụ nwere ike ime. N'etiti ndị na-eto eto, nchọpụta achọpụtawo na pasent 60 anaghị eche na ịṅụ sịga na-ese anwụrụ nwere ihe ize ndụ ndị na-ese siga na-ese siga, ụfọdụ echeghị na ọ bụ "ise siga." Ya mere, gịnị ka nnyocha na-agwa anyị?

Toxins na Carcinogens

Dị ka CDC si kwuo, ịṅụ sịga na-egbu ma ọ dịkarịa ala dịka nsí dị ka sịga siga.

Mmiri nke ọkpọ ahụ adịghị ehichapụ ihe toxins na ụtaba. Dị nnọọ ka enwere ọtụtụ ndị na-egbu egbu ma na-akpata ọrịa kansa na-eme ka ọkụ sịga na-ese siga, ọtụtụ ihe ize ndụ dị na ịkụ anwụrụ ọkụ.

Nyochaa nke na-ele ihe omumu nke etiti 1991 na 2014 choputara na anwụrụ anwụrụ ọkụ nwere 27 carcinogens mara ma ọ bụ ndị a na-enyo enyo.

Ụfọdụ n'ime ha gụnyere arsenic, cobalt, chromium, na lead.

Ihe a na-amaghị nke ọma bụ na concentrations nke toxins na ịkụ anwụrụ ọkụ na anwụrụ ọkụ nwere ike ịdị iche; ụfọdụ carcinogens na-eme ihe dị elu karị na ndị ọzọ na obere ihe dị na anwụrụ ọkụ. Ihe atụ na-agụnye carbon monoxide (nke dị na ọkwa elu dị elu karịa anwụrụ ọkụ sịga ma na-enye aka na ọrịa obi) na benzene na polycyclic aromatic hydrocarbons (PAHs) nke dị elu karịa ebe anwụrụ ọkụ na-ese siga. N'adịghị iche, ọkwa nke nitrosamines na ụta PAH nwere ike ịdị elu karịa sịga na-ese siga karịa ịkụ anwụrụ ọkụ.

Ihe ndị ọzọ nwere ike ime ka ihe ọjọọ dịkwuo njọ karịa ka ọ dị

Otu ihe kpatara na anwụrụ ọkụ sịga nwere ike ịdị na-egbu egbu karịa ka anwụrụ anwụrụ na-ese siga bụ naanị anwụrụ ọkụ nke anwụrụ. N'ime "oge" nke ịṅụ sịga (ihe dịka elekere otu awa), a na-ekpofu okpukpu abụọ, na 20 puffs nke a na-ejikarị na-ese anwụrụ. Nke a sụgharịrị dị ka ihe ntanetị nke na-akpata nsị 90,000 ml nke anwụrụ ọkụ, na ihe dị ka 500 na 600 ml nke anwụrụ ọkụ na-aṅụ sịga.

Ngwunye na-enwekwa ọgwụ toxins ndị na-adịghị ese anwụrụ siga.

Ọkụ anwụrụ ọkụ na-eji ụtaba na-emepụta carbon monoxide na ọgwụ ndị ọzọ, n'eziokwu, carbon monoxide na ndị kpughere na anwụrụ ọkụ na-adị elu karịa ndị na-ese anwụrụ siga.

Ndị mmadụ na-agbanye ọkụ ọkụ ọkụ na-aba n'ime akpa ume karịa anwụrụ siga. N'oge a, anyị amaghị ma nchọpụta a dị mkpa, ma ọ nwere ike inyere aka ileba anya na mgbanwe nke cancer cancer mgbe ọ gbakwunyere ihe nzacha maka sịga. Tupu ese siga nwere ihe nzacha, anwụrụ ọkụ ahụ adịghị emetụta ya nke ọma ma o yikarịrị ka ọ ga-eme ka ụdị ọrịa cancer nke anụ ahụ mara dị ka cell carcinoma .

Ụdị ọrịa cancer a na-apụtakarịkarị n'ime nnukwu ikuku na-abanye na ngụgụ (bronchi) nakwa n'ihi ọnọdụ a, na-achọpụta na ọ bụ ọrịa mbụ. Na mgbakwunye nke nzacha maka sịga, ụbụrụ anụ ahụ na-adịkarị. Ụdị ọrịa cancer a na-emekarị na ngwugwu nke ngụgụ, na n'ihi ọnọdụ a, a na-ahụkarị ya na ọrịa ndị ọzọ.

Nke a bụ ịkọ nkọ, ma ihe bụ isi bụ na anyị maara na anụ ọkụkụ ndị na-ere anwụrụ ọkụ na-anọkwa na-ese anwụrụ ọkụ, mana ụzọ anyị si hụ mmebi nke dị ugbu a-na mmebi ma ọ bụ ọrịa kansa-nwere ike ịdị iche na ihe anyị na-ahụ ugbu a. na ise siga.

Ihe dị iche n'etiti ise siga na ịse anwụrụ ọkụ bụ ikpughe ọrịa. Ebe ọ bụ na mmadụ na-aṅụ sịga nanị otu onye, ọ na-ejikarị ọtụtụ ndị na-eme ka ọ na-ere sịga, ka ha "na-agagharị" ọkpọkọ ahụ n'ebe ụlọ ezumike mmanya ma ọ bụ ihe omume ụlọ. Nje bacteria ma ọ bụ nje ndị na-esepụta ihe na-ese anwụrụ ọkụ nwere ike "ịkekọrịta," gụnyere ụmụ nje dịka nje virus herpes.

Dị ka ihe edeturu ikpeazụ, ekwela ka onye mgbasa ozi nke na-ekwu na enweghị ntan na-aghọ aghụghọ. Ọ bụ usoro ọkụ (na-ese siga) ma ọ bụ kpo oku (nke na-eme ka ihe ọkụ) na-emepụta tar. Nke bụ eziokwu bụ na ịṅụ sịga na-esere ya nwere ike ime ka ọ dịkwuo elu karịa ka ọ na-ese anwụrụ maka ogologo oge na-achọ ka ọ dị ike.

Nsogbu nke Ọrịa Cancer

Ndị na-ese anwụrụ ọkụ nwere ike ịnọ n'ihe ize ndụ maka otu ọrịa cancer ndị na-ese siga siga , n'ihi na ha nwere nkwarụ dị ka ndị na-aṅụ sịga , yana ọrịa cancer ndị ọzọ metụtara ọkụ na-ere ọkụ na usoro nsị.

E nwere ezi ihe na-egosi na ịṅụ sịga na-ese siga nwere ike ime ka ohere nke:

Ọrịa cancer - A na - achọtakwa otu anwụrụ ọkụ-cancer-na-akpata ọrịa carcinogens nke na - ese anwụrụ sịga na - ese anwụrụ ọkụ.
Ọrịa na-egbu egbu - Ọtụtụ nchọpụta achọpụtala na ịṅụ sịga na-aṅụ sịga dị ka ihe ize ndụ maka ọrịa cancer nke esophageal ma ọ bụrụ na ndị na-aṅụ sịga na-ese siga nke na-ekwu na ọrịa cancer nke esophageal nọkwa na-ese anwụrụ ọkụ.
Ọrịa na-egbu egbu - Ụtaba na-eme ka akpụkpọ ahụ dị na ọnụ na akpịrị, dịka a na-ahụ ya na ndị na-ata ụtaba, na-akpata nsị nke pụrụ iduga kansa.
Ọrịa cancer (Gastric cancer) - Nnyocha e mere n'oge na-adịbeghị anya egosipụtara mkpakọrịta dị n'etiti ịse anwụrụ ọkụ na afọ cancer, yana nchọpụta dị njọ n'ime afọ nke ndị ọrụ na-ere ọkụ mgbe niile.
Ọrịa Bladder - Mmụta Epidemiological na-eme ka ịṅụ sịga na-aṅụ sịga kansa. Nke a abụghị ihe mgbagwoju anya ebe ọ bụ na United States, ọ na-eche na pasent 50 nke ọrịa cancer na-egbu mmadụ na-ese siga.
Ọrịa Pancreatic - Nnyocha achọpụtala na ndị ọrụ ntanetị nwere nnukwu ihe ize ndụ nke ịrịa ọrịa cancer pancreatic. Anyị makwaara na ịṅụ sịga na-eme ka ọrịa chịngọm dịkwuo njọ na ọrịa chịngọm a maara ugbu a dị ka ihe dị mkpa na-akpata ọrịa cancer pancreatic.
O nwere ike ịbụ arịa ọrịa kansa ọbara - Benzene, anụ ahụ a maara nke na-eme ka ndị ọrịa cancer na- egbu ọbara na-ahụkarị ọrịa ọbara ọbara ọbara ọbara (AML) , dị ugbu a na anwụrụ ọkụ. Ndị nchọpụta nyochare 105 hookah smokers na 103 hookah ndị na-abụghị ndị na-ese anwụrụ ọkụ bụ ndị e kpughere na anwụrụ ọkụ na-atụle ihe ntanetị nke benzene tupu mgbe ọ gbasara. Ndị na-ese anwụrụ ọkụ nwere ọkwa 4.2 ugboro dị elu karịa na-ese anwụrụ ọkụ n'ụlọ mmanya na-adị na 1.9 ugboro mgbe ihe omume ụlọ gasịrị. N'ihe dị njọ, ọkwa dị elu na-amụba ugboro 2.6 na ndị na-ese anwụrụ.

Ọ ka na-adịbeghị anya ịmara kpọmkwem ihe ize ndụ nke ịrịa cancer gụnyere smoke smoking, ma o yiri ka ọ maara ihe iji ihe anyị maara banyere ụtaba na ọrịa cancer na-agwa ndị ntorobịa anyị okwu. Anyi amataghi oge ozo maka ikpochapu ogwu na mmepe nke oria (oge ogbaghara bu oge agafe n'agbata ihe na-akpata ihe na-akpata oria na oria cancer,) ma anyi maara na oge ngbari n'agbata anwuru anwuru enweghi ike inwe ọtụtụ iri afọ. O nwekwara ike ịbụ na anwụrụ ọkụ anwụrụ ọkụ, n'ihi nnukwu ma ọ bụ obere ọkwa nke ụfọdụ carcinogens karịa anwụrụ siga, ga-enye aka na ụdị ma ọ bụ subtypes nke cancer adịghị ahụkarị na ise siga sịga.

Akwụsị nke ọkụ na-ere ọkụ nke abụọ

Enweghi ihe nchoputa ka icho ugbua ka ichoputa otua nke anwuru anwuru anwuru na ndi n'emeghi anwua. Ehi anwụrụ ọkụ na-emepụta ụtaba (ETS) ma ọ bụ anwụrụ ọkụ nke abụọ na-ezo aka na njikọta nke anwụrụ ọkụ, igwe anwụrụ ọkụ , na anwụrụ ọkụ nke ndị na-ese anwụrụ na-agba.

Ebe ọ bụ na ọtụtụ n'ime toxins na carcinogens nọ na-ese anwụrụ siga na-adị na-ese anwụrụ ọkụ, ebe dị mma bụ ịchọpụta ihe na- esi na- ese anwụrụ ọkụ sịga na ndị toro eto na ụmụaka. N'agbanyeghị nke ahụ, enwere ike inwe ụfọdụ esemokwu. Aṅụ anwụrụ ọkụ nke sịga nwere ike ịdị iche na nke a na-aṅụ anwụrụ ọkụ siga siga siga, nke na-ese siga nke onye na-ese siga. Ma nke a ma ọ bụ ihe ọjọọ bụ ajụjụ ọzọ.

Ọmụmụ ihe banyere ogo benzene urinary na ndị na-adịghị anwụrụ anwụrụ na-ekpughe na anwụrụ ọkụ bụ ihe (lee n'okpuru leukemia n'elu). Ọ bụkwa maka na a na-ahụ nNK (4- [methylnitrosamino] -1- [3-pyridyl] -1-butanone) na-emepụta ụtaba na-eme ka a hụ na ịṅụ sịga na-ese kwa izu.

Ndị ọzọ na-ahụ maka Ahụike metụtara Sịga na-ese siga

Dịka ịṅụ sịga, e nwere ọtụtụ ọnọdụ ahụike ndị ọzọ metụtara ịṅụ sịga na-agabiga ọrịa cancer. Ụfọdụ n'ime ndị a gụnyere ọrịa obi, oge ọmụmụ aka, emphysema, na amaghị nwoke. Ruo mgbe anyị maara nke ọma, ọ nwere ike inye aka ịtụle ihe anyị maara banyere ịṅụ sịga tupu ọ ghọọ ọgaranya, na-emetụta ihe anyị maara taa.

_{Isi mmalite:}

_{Al Ali, R. et al.} _{Ọmụmụ na-atụnyere na ndị na-ese anwụrụ ọkụ, ndị na-ese siga na ndị na-ese anwụrụ.} _{Ugbo anwụrụ .} _{2015. 24 (2): 125-7.}

_{Chaouachi, K. Hookah (Shisha, Narghile) Ịṅụ sịga na anwụrụ ọkụ siga na gburugburu ebe obibi (ETS).} _{Ntụle dị oké mkpa nke akwụkwọ ndị dị mkpa na ahụike ọha na eze.} _{Nnyocha International Journal of Environmental Research na Health Public .} _{2009. 6 (2): 798-843.}

_{Ụlọ Ọrụ maka Nchịkwa na Mgbochi Ọrịa.} _Ncha. _{Emelitere 11/24/14.}

_{El-Zaatari, Z., Chami, H., na G. Zaatari.} _{Mmetụta ahụike metụtara mmanụ aṅụ na-ese anwụrụ.} _{Ugbo anwụrụ .} _{Epub 2015 Feb 6.}

_{Jacob, P. et al.} _{N'iji tụnyere nicotine na ikpo ikpo oku na mmiri na-ese siga.} _{Ọrịa Na-ahụ Maka Ọrịa Epidemiology na Mgbochi .} _{2013. 22 (5): 765-72.}

_{Kassem, N. et al.} _{Benzene Uptake na Ndị na-aṅụ sịga na ndị na-adịghị anwụrụ anwụrụ na-aga Ngwá Ọrụ Ngwá Ọrụ Ụlọ Nkịtị: Usoro Ọchịchị.} _{Ọrịa Na-ahụ Maka Ọrịa Epidemiology na Mgbochi .} _{Akwụkwọ Mbụ E Debere n'Akwụkwọ Mbụ November 21, 2014.}

_{Kassem, N. et al.} _{Ihe ụmụaka na-ekpuchi ahụ na-egbu egbu na ndị na-egbu egbu na ụlọ ndị na-egbuke egbuke.} _{Nyocha Nicotine & Ọta .} _{2014. 16 (7): 961-75.}

_{Koul, P. et al.} _{Ọkụ na-ekpo ọkụ na ọrịa kansa na ndagwurugwu Kashmir nke subcontinent Indian.} _{Akwụkwọ Asia Pacific Journal of Cancer Prevention .} _{2011. 12 (2): 519-24.}

_{Mao, W., Zheng, W., na Z. Ling.} _{Ihe ndi nwere ike ibute oria mmikpo banyere oria cancer nke esophageal.} _{Akwụkwọ Asia Pacific Journal of Cancer Prevention .} _{2011. 12 (10): 2461-6.}

_{Maziak, W. Mmiri mmiri: ihe ize ndụ zuru ụwa ọnụ maka ọrịa kansa.} _{Ọrịa Ọrịa Cancer .} _{2013. 37 (1): 1-4.}

_{Sadjadi, A. et al.} _{Ọrụ a na-etinye na kọfị na opium na-adị na carcinogenesis gastric: otu ìgwè na-amụ banyere ihe ndị dị ize ndụ na ihe ndị nwere ike ịpụta.} _{International Journal of Cancer .} _{2014. 134 (1): 181-8.}

_{Shilhadeh, A., Schubert, J., Klaiany, J., El Sabban, M., Luch, A., na N. Saliba.} _{Ihe na-egbu egbu, ihe ndị anụ ahụ na arụ ọrụ nke ọkụ na-acha anwụrụ ọkụ na ụtaba-enweghị nnwere onwe ọzọ.} _{Ugbo anwụrụ .} _{Epub 2015 Feb 9.}

_{St. Helen, G., Benowitz, N., Dains, K., Havel, C., Peng, M., na P. Jacob.} _{Nicotine na carcinogen na-ekpughe mgbe mmiri anwụrụ na-ese anwụrụ ọkụ.} _{Ọrịa Na-ahụ Maka Ọrịa Epidemiology na Mgbochi .} _{2014. 23 (6): 1055-66.}