Ka ọ dị ugbu a, ọtụtụ ndị mmadụ maara njikọ dị n'etiti ịṅụ sịga na ọrịa cancer akwara . N'agbanyeghị nke ahụ, anyị ka na-anụ ihe ndị a, "nwanne mama m na-ese anwụrụ ọkụ ruo afọ 60, ọ dịghịkwa mgbe ọ na-arịa kansa kansa." "Nwanne mama m anaghị anwụrụ anwụrụ, kama ọ nwere kansa cancer." Kedu ihe bụ eziokwu banyere ịṅụ sịga na ọrịa cancer akwara, gịnịkwa bụ sayensị n'azụ ihe ndị a? Ọ na - eme mgbanwe ma ọ bụrụ na ị kwụsịrị, oleekwa ihe dị iche na - eme? Ebe ọ bụ na ọtụtụ n'ime ndị na-azụlite cancer akwara bụ ndị mbụ-ọ bụghị ndị na-ese anwụrụ, gịnị ka onye ọ bụla kwesịrị ịma?
Nkọwa Banyere Ịṅụ Sịga na Ọkụ Ọkụ
Anyị maara na ise siga bụ ihe dị ize ndụ maka ọrịa cancer. Ihe ize ndụ nke ịrịa ọrịa kansa akwara na -emetụta ọnụ ọgụgụ nke " mkpọ-afọ " onye na-ese anwụrụ. A na-agbakọ afọ-afọ site n'ịba ụba ọnụ ọgụgụ nke sịga na-ese siga kwa ụbọchị site n'ịṅụ sịga. , bụ isi ihe kpatara ọnwụ cancer na-egbu ma ndị ikom ma ndị inyom nọ na United States.
Ọ dị mkpa iburu n'uche na ndị na-ese anwụrụ anaghị enwe ike ịmalite ịrịa kansa cancer, ọ bụ ezie na ise sịga na-anọgide na-akpata ọrịa ahụ. Ndị na-ese anwụrụ ọkụ na-abụ ugboro iri abụọ na atọ ka ha nwee ike ịmalite ịrịa ọrịa cancer na-egbu egbu karịa ndị na-adịghị aṅụ sịga, ndị inyom na-ese anwụrụ na-agbatị ugboro iri na atọ ịmalite ọrịa ahụ karịa ndị otu na-ese siga. N'ozuzu ya, a na-ewere na ịṅụ sịga na-akpata ihe dị ka pasent 80 na 90 nke ọrịa cancer na nsị na United States.
Ọ dịkwa mkpa iburu n'obi na ọrịa cancer akwara abụghị nanị ihe otiti nke ise siga. Ịṅụ sịga na-akpata ọtụtụ ọrịa cancer na ọrịa ndị ọzọ . N'ozuzu ya, a na-eche na ịṅụ sịga na-adị ndụ ogologo oge iri ndụ na-ese siga na na ọkara nke ndị na-ese anwụrụ ọkụ ga-anwụ site na ọrịa ndị na-emepụta sịga.
Kedu pasent ndị na-ese anwụrụ ga-emepe Ọrịa Cancer?
Ihe ize ndụ nke ndụ nke ọrịa cancer akpa ume na ndị na-aṅụ sịga dị elu dị pasent 15 maka ihe na-eme ka mmadụ na-aṅụ sịga. Ịkwụsị n'oge ọ bụla belata ihe ize ndụ ahụ, mana onye na-agbapụta afọ 50 ka nwere ọnụọgụgụ 5 nke ịnwụ site na ọrịa cancer akwara.
Na mgbakwunye na mmekọrịta dị n'etiti ọrịa cancer na akụrụngwa na ịṅụ sịga, mmalite nke ịṅụ sịga na-amalite, na ọnụnọ nke ihe ize ndụ ndị ọzọ nwere ike ime ka nsogbu a dịkwuo elu. Maka ihe ụfọdụ dị ize ndụ, dị ka ịme ihe na-emeghị eme, ọbịbịa dị elu karịrị ihe a ga-atụ anya site n'ịgbakwụnye ihe abụọ nwere nsogbu.
Ndị na-aṅụbiga mmanya ókè na-egbuke egbuke
Ọnụ ọgụgụ nke ọrịa cancer na-egbu (ihe karịrị pasent 50) ugbu a na ndị na-ese anwụrụ ọkụ-ndị na-ese anwụrụ ma kwụsịrị. N'adịghị ka ọrịa ọrịa obi, nke na-ada ngwa ngwa mgbe mmadụ kwụsịrị ise siga, ihe ize ndụ nke kansa cancer nwere ike ịnọgide ma nọgide n'elu nke onye na-eseghị anwụrụ maka ndụ.
Ọ bụrụ na ị bụ onye na-ese siga ma na-amụta nke a maka oge mbụ, enwela obi nkoropụ. Ndị na-anwụrụ anwụrụ ike ka nwere ike iburu ihe ize ndụ ha nakwa ka ha nwekwuo ohere ịlanarị ọrịa ahụ kwesịrị ịzụlite ya (lee n'okpuru ebe a).
Afọ na-akwụsị akwụsị na ọrịa na-egbuke egbuke
Enwere ike ịrịa kansa cancer n'ime ndị na-ese anwụrụ ọkụ n'oge ọ bụ mgbe mmadụ kụrụ àgwà ahụ. A na-elele oge ịkwụsị ịṅụ sịga n'ihe gbasara ọnwu ọnwụ zuru oke karịa mmekọrịta ya na kansa kansa naanị.
Dịka e kwuru n'elu, ise siga na-ewe ihe dị ka afọ iri nke ndụ site na ndụ na-adịghị ese anwụrụ, na ọkara nke ndị na-anwụ site na ọrịa ọrịa ụtaba. Maka ndị kwụsịrị n'agbata afọ 25 ruo 34, ihe ize ndụ na-alaghachi na nkịtị. Ndị nọ jụụ n'etiti afọ 35 ruo 44, nwere ike ịtụ anya inwetaghachi itoolu n'ime afọ 10 ahụ. Ịkwụsị ịṅụ sịga n'etiti afọ 45 na 54 naghachiri afọ isii, na ịkwụsị n'agbata 55 na 64 naghachiri afọ anọ.
Oge ebe ọ bụ na ịṅụ sịga na nkwụsị nke Ọrịa Cancer
Ugboro ole ka ọrịa cancer na-eme afọ ma ọ bụ ọbụna ọtụtụ iri afọ mgbe ọ kwụsịrị?
Enweghị ọnụ ọgụgụ a nke ọma, ma nchọpụta nke afọ 2011 na-eleta mmadụ 600 kwuru banyere ịwa ahụ cancer akwara nwere ike inye anyị echiche. N'oge nchoputa, pasent 77 nke ndị a bụbu ndị na-ese siga na pasent 11 nke ndị na-ese anwụrụ. Ndabi ahụ bụ:
- Pasent 14 anọghị na-ese anwụrụ ọkụ n'ihi ihe na-erughị otu afọ
- Pasent 27 bụ ndị na-ese anwụrụ ọkụ n'ihi afọ 1 ruo 10
- Pasent 21 bụ ndị na-ese anwụrụ ọkụ ruo afọ 10 ruo 20
- Pasent 16 bụ ndị na-ese anwụrụ ọkụ ruo afọ 20 ruo 30
- Pasent 11 anọghị na-ese anwụrụ ọkụ ruo afọ 30 ruo 40
- Pasent 10 bụ ndị na-ese anwụrụ ọkụ ruo afọ 40 ruo 50
O doro anya site n'ọmụmụ ihe a na ndị na-ese siga nwere ike ịnọ n'ihe ize ndụ ruo ogologo oge na-esote cessation. N'eziokwu, oge ịṅụ sịga na-akwụsị tupu ị chọpụta ọrịa cancer akwara na ọmụmụ ihe a dị afọ iri na asatọ. Ọzọ, nọmba ndị a nwere ike ịkụda mmụọ ma ọ bụrụ na ị bụ onye na-ese anwụrụ, ma enwere ihe ị nwere ike ime iji belata ihe ize ndụ gị. Jide n'aka na ị gụọ. Ọ dịkwa mkpa iburu n'uche na site na ịmalite iji nyocha nke ọrịa cancer na-egbuke egbuke, ọnụ ọgụgụ ndị a nwere ike ịgbanwe.
O nwere ike ịbụ na ị nụla na ihe ize ndụ nke ọrịa cancer akpa ume na-arịwanye elu n'etiti otu na afọ anọ mgbe ịkwụsị ịṅụ sịga. Kama inwe ihe ize ndụ dị ukwuu n'oge a mgbe ịkwụsịla, a na-eche na ọtụtụ ndị nwere ike ịkwụsị n'ihi mgbaàmà mbụ nke ọrịa cancer na-egbu egbu nakwa na ịkwụsị nwere ike ịbụ ọrịa cancer na-akpata karịa ụkọ. Mgbe afọ ise nke ịhapụ ya enwere ọnụ ọgụgụ dị njọ na ihe ize ndụ.
Akwụkwọ akụkọ banyere ịṅụ sịga na ọrịa akwara
N'asoro akụkọ 1964 nke Ọkachamara General banyere Smoking na Health, ndị ọha mmadụ mara ọkwa na ha nwere ike ịṅụ sịga. N'ime akụkọ ahụ, e mere atụmatụ na ndị na-ese siga nwere ọnyá dị ize ndụ itoolu na iri itoolu na-ebute ọrịa cancer akpa ume na-atụle ndị na-abụghị ndị na-ese anwụrụ, na-ekwupụta na ise siga bụ isi ihe kpatara ọrịa kansa na United States. Ma anyị chere na njikọ dị n'etiti ịṅụ sịga na ọrịa cancer akwara tupu oge ahụ. Otu isiokwu isiokwu ya bụ "Ọrịa Cancer site na Carton" na- agụ akwụkwọ Reader's Digest na 1952, nchọpụta na Germany kwukwara nchọpụta yiri nke a n'ime iri afọ ole na ole gara aga. Otutu ihe omumu site na mgbe ahu achoputawo ihe ndi ozo.
Ọ bụ ezie na cancer cancer na-anọnyere anyị mgbe nile, ọ bụ n'otu oge na-enweghị atụ n'ụwa nile. Ruo 1492-mgbe mbụ ndị Europe na ndị obodo na-aṅụ sịga na-ese ụta-a na-achọta ụtaba nanị n'Amerịka. Okwu ahụ ike gwụrụ "ndị ọzọ bụ akụkọ ihe mere eme" na-ekwu eziokwu na-agbagha agbagha, na ọrịa kansa na-aṅụ sịga na-aṅụ sịga bụ otu ihe kpatara ọnwụ cancer na ụwa nile.
Ihe Nlekọta Na-emepụta Ụtaba nke Na-akpata Ọrịa Cancer
Tupu ịkọwa usoro nke ụtaba nwere ike ịkpata ọrịa cancer akwara, ọ na-enye aka idepụta ụfọdụ n'ime ọgwụ ndị na-emerụ ahụ na sịga ndị a chọpụtaworo. N'ihe dị iche iche chemicals dị na anwụrụ ọkụ siga, enwere 70 carcinogens (chemicals chere na-akpata cancer). Ụfọdụ n'ime ndị a gụnyere:
- arsenic (a na-egbu egbu egbu)
- benzene (a na-ejikarị mmanụ aṅụ emepụta ọgwụ ndị ọzọ)
- cadmium (dị na batrị)
- chromium
- nickel
- chloride chloride (dị na plastik na sịga na-ese siga)
- polycyclic aromatic hydrocarbons (PAHs)
- N-nitrosamines
- amines aromatic
- formaldehyde (achọtara n'ime mmiri)
- acetaldehyde
- acrylonitrile
- polonium-210 (metal metal redioactive)
E nwere ọtụtụ ihe nwere ike ime ka ụtaba ma ọ bụ belata. Ụdị ụtaba dịgasị iche iche, ọnụnọ ma ọ bụ enweghị ntinye, ntinye ọgwụ ọjọọ, na ọnọdụ ihere nke ịṅụ sịga nwere ike ha niile nwere ike ịṅụ sịga iji mee ka cancer nwee. Ke adianade do, o nwere ike ọ gaghị abụ kemịkal kpọmkwem na ụtaba, mana kama itinye aka na kemịkal dị.
A na-ekwu na enwere ndị na-aṅụ sịga ole na ole na fatịlaịza Japan dịka otu ihe mere ndị ikom Japan ji enwe ike ịmịnye kansa cancer kansa n'agbanyeghị na ha na-aṅụ sịga ọzọ-ihe a na-ezo aka dị ka ndị na-aṅụ sịga na ọrịa cancer na-egbu egbu . Ihe nkwụsịtụ nke ndị na-ese siga na ndị na-adịghị anwụrụ anwụrụ na-emepụta kansa cancer na United States bụ 40: 1 dị iche na nha 6.3: 1 na Japan. Iji ikikere eme ihe na-esere sịga na Japan nwere ike ịbụ ihe kpatara ya. A na-eme ka unyi rụọ ọrụ kachasị mma maka iji ya mee ihe na ntanetị ahụ na ebe mberede. N'ezie, ihe ndị dị ka nri na mkpụrụ ndụ ihe nketa nwere ike ịbụ ihe kpatara nsogbu a.
Ọkpụkpụ Cigarettes, ala, na Ọkụ
Mgbakwunye nke ihe nzacha siga sịga agbanwewo ebe ọkpụkpụ cancer na-arịa ọrịa kansa. A na-eche na ndị na-aṅụ sịga na-ese anwụrụ ọkụ n'ime ndụ nile dị pasent 20 ruo 40 na-abaghị ka ọ ga-azụlite kansa cancer na-egbu egbu karịa ndị na-ese siga na-adịbeghị ndụ. N'aka ihe ize ndụ nke cancer, Otú ọ dị, mgbakwunye nke ihe nzacha yiri ka ọ gbanweela ụdị ọrịa cancer nke anụ ọkụkụ kachasị dịkarịsịa, ya mere, ihe mgbaàmà kachasị dị na ọrịa (lee n'okpuru).
Tụkwasị na ntinye nke nzacha, anwụrụ sịga na-eri obere nri siga. Ọ bụ ezie na ụda mgbada na-ebelata na chemical a na-emerụ ahụ, sịga na-akpọ "ìhè" ma ọ bụ "ultralight" dị nnọọ ka ihe dị egwu dịka iche iche. Iji nweta otu nicotine ahụ, ndị na-aṅụ anwụrụ sịga na-aṅụ sịga na-esekarị sịga ma na-eburu ụfụ ndị ọzọ, na-eduga n'ihe ize ndụ dị otú ahụ nke cancer cancer na-agbanyeghị ọdịnaya ihiju.
Kedu ka siga si akpata ọrịa cancer? Sayensị (Ụdị Mkpụrụ) Na-akpata Eziokwu
Ka e wee nwee ike ịghọ cell cancer , usoro ngbanwe ga-ewere ọnọdụ. Na isi nke sel nke ọ bụla anyị bụ DNA-usoro mkpụrụ ndụ anyị-nke na-eburu ntụziaka maka protein ọ bụla nke cell. Ụfọdụ n'ime ndị na-edozi ahụ na-agwa cell ka o too ma mụbaa. Ndị ọzọ na-enyere aka n'ịmegharị DNA. Ndị ọzọ na-arụ ọrụ iji wepu sel ndị mebiri emebi ka ha wee ghara ịgbasa (n'ime usoro nke mkpụrụ ndụ cell emepụtara apoptosis). Ịṅụ sịga nwere ike ịkpata ngbanwe ndị a na mkpụrụ ndụ kansa cancer na-arụ site na ọtụtụ usoro dị iche iche, gụnyere:
Mmebi DNA na-akpata : Ụfọdụ n'ime anụ ahụ na-ese sịga na-emebi emebi kpamkpam (kpatara ngbanwe na mgbanwe ndị ọzọ) DNA nke mkpụrụ ndụ nchịkwa. Tụkwasị na nke ahụ, ụfọdụ chemicals, dị ka chromium, na-enyere ndị ọzọ anụ ahụ aka "na-arapara" DNA nke mkpụrụ ndụ nchịkọta dị ka gluu, na-amụba ihe ize ndụ nke mmebi.
Enweghị mmezi DNA: Ọbụna ma ọ bụrụ na DNA dị n'ime sel anyị mebiri n'ụzọ ụfọdụ, anyị nwere ọtụtụ usoro maka idozi nke DNA mebiri emebi. Ndị a maara dị ka mkpụrụ ndụ gọọmenti na-egbochi ọrịa gọọmentị maka ndị na-edozi nke mebiri DNA ma ọ bụ kpatara ọnwụ nke mkpụrụ ndụ ndị na-adịghị mma. Arsenic na nickel na-egbochi ụzọ maka ịrụzi DNA mebiri emebi.
Otu ihe atụ nke etu esi esi rụọ ọrụ a na ụdị ụdị nkwụsị nke ụbụrụ a na-akpọ gene p53 . Njiri p53 na-achịkwa nkewa sel site na ịchebe mkpụrụ ndụ si na-ekewa ngwa ngwa ma ọ bụ n'ụzọ a na-achịkwaghị achịkwa. Usoro TP53 maka protein p53 nke na-eduzi ịgha mkpụrụ ma ọ bụ mkpochapụ mkpụrụ ndụ na DNA ma ọ bụ gbanwee ya. Otu n'ime carcinogens nke anwụrụ ọkụ na-emepụta sịga, benzo (o) pyrene, achọtawo iji mebie p53.
Mbufụt: Mgbe ọ bụla cell na-ekewa, enwere ohere na "ihe mberede" na igbido ihe mkpụrụ ndụ nke mkpụrụ ndụ ahụ ga-eme. Mgbe mkpụrụ ndụ na-ekewa ọtụtụ mgbe iji mechie mkpụrụ ndụ ndị mebiri emebi, dịka mgbe anwụrụ ọkụ sịga mebiri ọnụ, enwere ohere dị ukwuu na otu n'ime ihe ndị a mebiri n'ime sel-ngbanwe-ga-ewere ọnọdụ. E nwere ọtụtụ ogige na anwụrụ ọkụ siga nke na-eme ka mbufụt.
Mmebi na cilia : Cilia bụ ntakịrị ntụrụndụ dị ka ntutu nke na-eme ka ikuku. Ndị na-ejide onwe ha na-ejide ha ma na-eme ka ha dị elu ma na-esi n'èzí dị ka mgbagwojuru ahịhịa. Iji nsị anwụrụ ọkụ sịga, dị ka formaldehyde, mebiri cilia ka ha ghara ịdị irè na iwepu toxins. Nri ndị ọzọ a na-ekpo ọkụ nwere ike "nọrọ" n'ogologo ka ha mebie emebi ha.
Ọrụ a na-adịghị ahụkebe : A na-emepụta sel anyị na - anaghị alụso ọrịa iji chọpụta na ibibi sel ndị dị ka mkpụrụ ndụ kansa. Mgbe usoro ahụ ji alụso ọrịa ọgụ adịghị arụ ọrụ nke ọma, mkpụrụ ndụ cancer ndị mbụ nwere ike "gbanahụ." Ụfọdụ toxins na-ese anwụrụ ụtaba nwere ike igbochi ọrụ mgbochi.
Ịṅụ sịga, nzacha, na ọrịa nsị anụ
Ụdị ọrịa cancer akpa ume na- achọta na ndị na-aṅụ sịga na-adịkarị iche na ndị na-eseghị anwụrụ. Ọkpụkpụ obere ọnya na-arịa ọrịa cancer , bụ nke na-akpata ihe dị ka pasent 15 nke ọrịa cancer, na-eme ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ ndị na-aṅụ sịga ma ọ bụ na-ese anwụrụ ọkụ. Ọrịa cancer na-adịghị na obere sel (NSCLC) , n'ụzọ dị iche, ọ bụ ezie na ha na-emekarị na ndị na-ese anwụrụ, nwekwara ike ime na ndị na-adịghị anwụrụ anwụrụ (karịsịa ụdị adenocarcinoma).
Ọrịa cancer na-enweghị obere (bụ maka pasent 85 nke ọrịa cancer) na-agbanye n'ime ọnyá anụ ahụ (ihe dị ka pasent 50) kansa cancer kansa (ihe dị ka pasent 30) na nnukwu cancer cancer cell (ihe dị ka pasent 10).
N'oge gara aga, ndị mmadụ na-ese siga nwere ike ịmalite ịmịnye kansa cancer akwara , na ndị na-ese anwụrụ ọkụ, adenocarcinoma . Site na ngbanwe nke ndị na-adịghị edozi ka a na-ese siga, a na-ahụkarị adenocarcinomas na ndị na-aṅụ sịga.
Abụọ obere ọnya ekpenta na ọrịa na-egbu egbu na-emekarị n'ọtụtụ buru ibu-bronchi. Tupu e jiri ihe na-ese ihe na-ese siga, a na-eche na ọtụtụ n'ime carcinogens nọ n'ụgbọelu ndị a ka ukwuu. Na mgbakwunye nke nzacha, ọ na-egosi na carcinogens na-abanye n'ime n'ime ume-ebe ebe ọtụtụ adenocarcinomas nọ.
Jenniferị, Ịṅụ Sịga, na Ọrịa Cancer
Genetics nwere ike itinye aka na njikọ dị n'etiti ịṅụ sịga na ọrịa cancer akwara na ole na ole. O doro anya na ihe jikọrọ ya na ya bụ, ma e chere na enwere ike ịmalite ịṅụ nicotine na ịmepụta kansa cancer.
Site n'akụkụ ọzọ, akụkọ ntụrụndụ ezinụlọ (mkpụrụ ndụ ihe nketa) nwere ike ijikọta ọnụ na ise siga ka iwelie ihe ize ndụ. Ọtụtụ ndị maara nke ọma na mmepụta mkpụrụ ndụ BRCA2 nke a maara dịka otu n'ime "mkpụrụ ndụ ọrịa kansa." Anyị amụtala na ọrịa kansa akwara na njikọta BRCA2 . Ụmụ nwanyị ndị na-aṅụ sịga ma na-eburu mkpụrụ ndụ BRCA2 na-enwe okpukpu abụọ dị ize ndụ nke ịmepụta kansa cancer.
Ụdị Ịṅụ Sịga na Ọkụ Ọkụ
Ngwongwo ndị ahụ abụghị nanị ụdị ụtaba nke na-eme ka ọrịa cancer nwee. Ịgba sịga, Kreteks, na Bidis na-amụbawanye ihe ize ndụ.
Ọkụ abụọ na sịga na-aṅụ sịga na-eme ka ọrịa cancer na-egbu egbu. Ụdị ụdị ise siga a ejikọtawo ya na obere obere akwara na-egbu egbu na cell cell carcinoma nke ngụgụ. O doro anya na mgbe ịṅụ sịga na-eduga na ọrịa cancer akwara, ma a na-eche na ndị na-ese siga na-enwe ihe dị ka okpukpu ise iji nwee ike ịrịa kansa cancer akwara na-ese siga na-ese siga.
N'ụzọ dị iche, ọ maghị ma marijuana ọ na-eme ka ọnyá cancer nwee nsogbu . Ọtụtụ n'ime ndị na-ahụ maka anwụrụ ụtaba na-anọkwa na-ese anwụrụ wii wii, ma a gwakọtara ihe ọmụmụ-ụfọdụ na-egosi mmụba na ndị ọzọ na-egosi ụta cancer kansa. O nwere ike ịbụ na e nwere ihe karịrị otu usoro, dị ka anwụrụ wii wii nwere ike inwe mmetụta nke ọrịa cancer, nakwa ma ọ dịkarịa ala banyere ụdị ụbụrụ ụbụrụ.
N'oge na-adịghị anya ịmara ma ọ bụrụ na ịṅụ sịga na-eme ka ọrịa cancer na-egbu egbu , ma e nwere nnukwu nchegbu. Nyochaa nke ọmụmụ ndị e mere n'agbata afọ 1997 na 2014 hụrụ na anwụrụ ọkụ nwere 27 carcinogens. Otú ọ dị, mkpụrụ ndụ ndị a na-agbanwe, Otú ọ dị, ụfọdụ nwere ihe ka elu ma ndị ọzọ dị ala karịa ndị na-ese siga sịga. Dịka ọmụmaatụ, Benzene bụ otu carcinogen nke a na-achọta n'ihe dị elu karị na-ese anwụrụ ọkụ karịa anwụrụ ọkụ sịga. Ngwunye na-ekpughe ndị mmadụ na carcinogen ọ bụghị na-aṅụ sịga na-esere ha-ọkụ na-ekpocha ụtaba na ọkpọkọ. Anwụrụ ọkụ na-esiwanye ike karịa ka ọkụ siga siga.
E gosiputara na e-ese siga nwere ike imebi mkpụrụ ndụ nchịkwa , mana dị ka ihe na-ere ọkụ, anyị amatabeghị mmetụta-ọ bụrụ na ọ bụla - ojiji ahụ ga-enwe ọnyá kansa. Mgbe ị na-atụle mmetụta nke e-ese siga na ihe ntanetị, ọ dị mkpa iburu n'uche oge ịra azụ na kansa. A na-akọwa oge ezumike dịka oge n'etiti ikpughe na carcinogen na nkwalite cancer. N'iji ise siga, oge ole na ole ndị mmadụ na-aṅụ sịga bụ afọ 30.
Nsogbu Ọrịa Na-akpata Nicotine na Lung
Kedu njikọ dị n'etiti nicotine na kansa ? N'iji ọgwụgwọ nicotine na-eji dochie anya na-eji ọtụtụ ndị na-anwa ịkwụsị ise siga, ajụjụ banyere ma nicotine nanị na-eme ka ọrịa cancer bụrụ ihe dị mkpa.
Ọ bụ ezie na nicotine bụ n'ụzọ doro anya maka ikike ịṅụ sịga nke ịṅụ sịga, ọ pụkwara ịdị na-egbu egbu, nicotine adịghị abụ ozu ahụ n'onwe ya. Nnyocha na-atụ aro na kama ịrụ ọrụ na ịmalite ịrịa cancer, kemịkal a nwere ike ịrụ ọrụ ọtụtụ ugboro dị ka onye nkwado-na-eme ka ọkpụkpụ cancer gbalite.
Nke a apụtaghị na nicotine kwesịrị ka ìhè dị ọkụ ma a bịa na ọrịa cancer. Maka ndị na-arịa ọrịa kansa, e nwere ọtụtụ ụzọ nicotine nwere ike isi bụrụ ezigbo echiche. A chọtara ya-na ụmụ oke ọ bụla-na nicotine nyere aka na-eto eto ma na-agbasa ( metastasis ) nke mkpụrụ ndụ kansa cancer na-abụghị obere cell. A na-echekwa na nicotine nwere ike ime ka angiogenesis dịkwuo ike-ike nke ụbụrụ iji mee ka ọbara ghọọ arịa. Tụkwasị na nke a, nicotine nwere ike belata irè chemotherapy.
Ọrịa Cancer na Mkpụrụ Obi
Ọkụ anwụrụ abụọ bụ ihe dị ize ndụ maka ọrịa cancer akpa ume na a na-eche na ọ ga-eme ka ọrịa cancer na-egbu ọrịa dị narị atọ na iri atọ kwa afọ. Onye na-eseghi anwụrụ na onye na-ese anwụrụ ( ịṅụ sịga ) na-enwe ohere dị ukwuu ruo pasent 20 ruo 30 nke ịmepụta kansa cancer. (A na-eche na anwụrụ ọkụ nke abụọ na-akpata ihe dịka puku afọ 34,000 na-emetụta obi ha kwa afọ.)
Aṅụ sịga , anwụrụ ọkụ nke sịga na-ese, na-akpata ihe dị ka pasent 80 nke anwụrụ ọkụ nke a na-ekpuchi ndị na-ese anwụrụ ọkụ, na-esekarị anwụrụ ọkụ , anwụrụ ọkụ nke onye na-ese anwụrụ na-agba, na-atụle pasent 20 ọzọ. Anyị ka na-amụ banyere otú esemokwu ndị a nwere ike isi kpatara ụdị ọrịa cancer nke anụ ọkụkọ na-ese maka ndị na-ese siga na ndị na-ese anwụrụ.
Anwụrụ ọkụ na-esi ísì ụtọ -ihe ndị ahụ na gas ndị fọdụrụnụ mgbe a kwụsịrị ise siga-nwere ike ịnwe toxins, mana anyị amaghị ma ọ nwere mmetụta ọ bụla na ọrịa cancer nke akwara.
Ịṅụ Sịga mgbe Nchoputa Ọrịa Cancer (ma ọ bụ Ọrịa Ọ bụla)
Ọbụna ma a chọpụtala na ọrịa cancer na-egbu egbu, ịkwụsị ịṅụ sịga nwere ike ime mgbanwe. Ịkwụsị ịṅụ sịga na kansa nwere ike:
- Mee ka ohere ị ga-adị ndụ. Otu nnyocha nke ndị ọrịa na-arịa ọrịa cancer na-egbuke egbuke chọpụtara na ọgbọ iri abụọ na anọ dị ndụ n'etiti ndị kwụsịrị na nchoputa bụ nke dị iche na ọnwa 18 maka ndị nọgidere na-aṅụ sịga.
- Kedu ihe ize ndụ nke ịrịa ọrịa kansa akwara .
- Belata ihe ize ndụ nke nsogbu na ịwa ahụ. Ịṅụ sịga na-eme ka nsogbu obi na nsogbu iku ume na-eme ka ịwa ahụ pụta. Ndị na-aṅụ sịga na-enwekarị ike ịmalite ịrịa ọrịa na-ebute ọrịa na-akpata ma nwee ọrịa na-abaghị uru.
- Belata mgbaàmà ị na - enweta na kansa cancer. Ndị na-anọgide na-aṅụ sịga mgbe nchoputa ọrịa cancer na-ahụkwu ihe dị oke njọ na mgbu dị ukwuu karịa ndị nwere ike ịhapụ ese siga.
- Mee ka mmeghachi omume gị dị mma. Ọ bụ ezie na a chọpụtabeghị ọrịa kansa akwara kpọmkwem, ndị mmadụ na-arịa ọrịa cancer na- egbuke egbuke ma ọ bụrụ na ha kwụsịrị ise siga. Tụkwasị na nke ahụ, ise siga na-ebelata uru nke ụfọdụ ọgwụ na-agwọ ọrịa, ọ pụkwara ibelata ọkwa ọbara nke ọgwụgwọ ezubere iche Tarceva (erlotinib) nke a na-ejikarị agwọ ọrịa cancer.
- Mee ka ihe ize ndụ nke nsogbu ndị metụtara ọgwụgwọ belata. Dịka ọmụmaatụ, ndị na-ese anwụrụ ọkụ nwere ike ịmepụta pneumonitis radiation dị ka ngosipụta nke ọgwụgwọ radiation karịa ndị na-adịghị aṅụ sịga.
- Mee ka ndụ gị dịkwuo mma. Ndị nọgidere na-aṅụ sịga na-arịa ọrịa nwere ike ịdị ala karị, na-enwe ume mkpụmkpụ karịa, ma na-eme ka ndị ọrụ ịkwụsị ọrụ dịkwuo ala.
- Belata ihe ize ndụ nke ịnwụ site na ọnọdụ ndị ọzọ karịa kansa cancer.
- Mee ka ihe ize ndụ gị ghara ịmepụta ọrịa cancer nke abụọ. Ọ bụghị naanị ndị nwere ọrịa cancer na ọnyà dị ukwuu nke ịmepụta ọnyá nke abụọ na-enweghị njikọ, mana ọgwụgwọ ndị e ji agwọ ọrịa kansa dị ka ọgwụgwọ na ọgwụgwọ radiation nwere ike ime ka ọ dịkwuo ize ndụ.
- Mee ka ihe ize ndụ gị ghara ikpughe ndị na-adịghị anwụrụ anwụrụ na-ese anwụrụ ọkụ.
Lelee ihe ndị a kacha elu 10 mere ịkwụsị ise siga mgbe ị chọpụtara ọrịa cancer .
Mkpụrụ Ahụ Ike Ọkụ
Dịka e kwuru na mbụ, cancer cancer na-adịkarị karịa ndị na-ese anwụrụ ọkụ karịa ndị na-ese anwụrụ, ma nke a abụghị ihe kpatara egwu. Maka ndị na-ese anwụrụ n'oge gara aga, a na-enyocha ule ugbu a maka nchọpụta mbụ nke kansa cancer. A na-eche na ọ bụrụ na a nwalere onye ọ bụla ruru eru maka nyochaa, ọnụọgụ ọrịa nke ọrịa cancer na-egbu anụ nwere ike belata pasent 20 na United States.
N'oge gara aga, a na-eche na ịme ụzarị ọkụ ụbọchị ọ bụla nwere ike inyere aka chọpụta ọrịa kansa akwara na mbido, mana nke a anaghịzi akwado ya. Ọ bụ ezie na ụzarị ọkụ nwere ike ịchọta ụfọdụ ọrịa cancer, a chọpụtara na ịchọta maka ọrịa cancer nke akwara na ụzarị ụzarị ọkụ adịghị eme ka ọnụ ọgụgụ ọnwụ ghara ịnwụ na ọrịa kansa; ule ndị a ahụghị ịchọta ọrịa cancer akwara n'oge dị oke mkpa.
N'ụzọ dị iche, a chọpụtawo nyocha cancer cancer nke CT ịchọta ọrịa cancer akwara na nke ịgwọ ọrịa ahụ nwere ike imeziwanye ndụ.
A na-atụ aro nyocha ọrịa cancer CT na :
- Ndị dị n'agbata afọ 55 na 80.
- Ndị nwere akụkọ ihe mere eme nke ọ dịkarịa ala 30 mkpọ-afọ nke ịṅụ anwụrụ (A na-agbakọta otu mkpọ afọ site n'ịba ụba ọnụ ọgụgụ nke ịṅụ sịga ugboro ole ọnụ ọgụgụ nke sịga na-ese siga kwa ụbọchị. Dịka ọmụmaatụ, ọ bụrụ na mmadụ na-ese anwụrụ abụọ kwa ụbọchị maka 15 afọ ha ga-enwe 30 mkpọ afọ akụkọ ihe mere eme nke ise siga.)
- Ndị na-anọgide na-aṅụ sịga ma ọ bụ na-akwụsị n'ime afọ 15 gara aga.
- Ndị ahụ nwere ezi ahụ ike ka ha nwee ike ịwa ahụ ma ọ bụrụ na a chọpụtara ọrịa cancer.
Nchọpụta dị egwu a na-atụghị anya ya bụ na ndị na-enyocha ọrịa kansa akwara nwere ike ịkwụsị ise siga.
Nsogbu nke Ọrịa Uche
Ebe ọ bụ na a na-ejikọta sịga na ọtụtụ n'ime ọrịa cancer na-egbuke egbuke, enwere ihere nke metụtara kansa cancer . Ihe ojoo nke ndi mmadu mere ka oria ha "kwesiri" inwe kansa. Nta a na-emebi ma na-ezighị ezi. Anyị anaghị ebute ndị mmadụ buru ibu ma ọ bụ ndị na-anọkarị otu ebe na-egosi na ọ bụ ha kpatara nsogbu ha na-arịa. N'agbanyeghi ihe kpatara ọrịa cancer, ma ọ bụ ọnọdụ ọ bụla maka okwu a, ndị anyị na-arịa ọrịa na-adịghị ala ala chọrọ nlekọta na nkwado anyị n'enweghị ihe ọ bụla.
'Ndị na-ese siga' vs. Ndị Na-adịghị Anwụrụ Anwụrụ 'Ọrịa Cancer
O nwere ike ịbụ na ị nụla otu onye na-ekwu n'oge gara aga na ha nwere "kansa cancer" na-abụghị ndị na-ese siga. " Enwere ụfọdụ dị iche iche dị n'etiti ọrịa kansa akwara na ndị na-abụghị ndị na-ese anwụrụ na ọrịa cancer na-egbu mmụọ na ndị na-aṅụ sịga si na ahụike. Ọrịa cancer na-egbu anụ na ndị na-ese anwụrụ na-enwe ọhụụ na-abaghị uru n'oge ọ bụla ọrịa ahụ na-adịkarị ka ọ gaghị enwe ike ịnwe "mmebi mkpụrụ osisi" nke a ga-agwọta ya na ọgwụgwọ ndị a chọrọ. Nke ahụ kwuru, ọgwụ ọgwụgwọ ahụ nwere ike ịdị irè karịa ndị na-ese siga karịa ndị na-eseghị anwụrụ.
N'adịghị iche na nrịanrịa ahụike ahụ, Otú ọ dị, imepụta ọdịiche dị n'etiti ndị na- ese siga na ndị na-abụghị ndị na-ese siga na- agbakwụnye na nsogbu nke ọrịa ahụ. Ọ dị mkpa ka anyị kwadoro ndị nwere ọrịa cancer na-egbu egbu ma ọ bụrụ na ị na-aṅụ sịga ka ha wee mata ma nwekwuo ego maka nyocha nke nwere ike ime ka onye ọ bụla nwere ọrịa ahụ meziewanye.
Ntuziaka maka Quitting
N'ụzọ doro anya, ọrịa cancer akwara na-eme ka ịṅụ sịga dịkwuo ukwuu, ọbụnadị mgbe nyochachara ọrịa ahụ, ise siga na-emebi. Ọ bụrụ na ị na-aṅụ sịga ma chọọ enyemaka ịkwụsị, soro dọkịta gị kwurịta okwu. Wepụta oge iji chọpụta ihe ndị a maka ntuziaka nchịkọta nke nicotine, dịka nkwụsị nicotine bụ akụkụ siri ike nke ịkwụsị. Na-ejide n'aka na ị ga-ahụ isiokwu na-esonụ nke na-enye ihe ọmụma site na mkpali na-akpali akpali maka ihe onwunwe maka ihe ịga nke ọma:
- Ngwunye Ngwunye Anwụrụ Anwụrụ.
Ịkụda Ọrịa Cancer Gị Ọkụ Dịka Onye Kpụrụ (ma ọ bụ Ọbụna Ugbu a) Ọcha
Maka ndị na-ese anwụrụ ọkụ, ọ nwere ike bụrụ ihe na-agbawa obi ka ị ghọta na ị ka nọ n'ihe ize ndụ. Kedu ihe i nwere ike ime?
Nzọụkwụ mbụ bụ ịgwa dọkịta gị okwu gbasara nyocha CT. Ị na - agbaso ihe ndị a maka ule a, ma ọ bụ enwere ihe ndị ọzọ mere eji kpuchie gị? Mgbe a na-achọta ọrịa ọnyá na mmalite oge ha na-enwe ike ịmalite ịnya karịa ndị achọtara na nkebi oge.
Tụkwasị na nke a, tụlee ihe ize ndụ gị maka ọrịa cancer akpa ume . I nweghị ike ịlaghachi ma kwụsịrị ịṅụ sịga mgbe ị ka dị obere, ma e nwere ihe ị nwere ike ime. Dịka ọmụmaatụ, ebe ọ bụ na nkwonkwo radon na ụlọ bụ nke abụọ na-akpata ọrịa cancer akwara, jide n'aka na ịlele ọkwa radon n'ụlọ gị.
Na-eburu n'uche na iwelata ihe ize ndụ gị apụtaghị na ị na-eso ndepụta ogologo nke ihe iji zere. Ịbelata ihe ize ndụ gị nwere ike ọbụbụ ọchị. Ịga ahụ dị mfe dịka ịhịa ugbo ugboro abụọ n'izu ka achọpụtala na ị ga-etinye ihe ize ndụ ma tinye ụfọdụ n'ime ihe ndị a na-enye nnukwu ego maka ịba ụba cancer nke akwara na nri gị nwere ike ịtọ ụtọ.
Okwu Site
Dịka e kwuru n'elu, o doro anya na ịṅụ sịga na-akpata ọrịa cancer na-egbu egbu nakwa na ọbụna ndị na-ese anwụrụ ọkụ nọ n'ihe ize ndụ. Ma ọ dịbeghị anya ịkwụsị ịṅụ sịga ma ọ bụ mee ka ndụ gị ka mma n'ụzọ ndị ọzọ. N'ezie, ọtụtụ ndị nabatara omume ahụ na-achọpụta na ọ bụghị nanị na ha na-enwe mmetụta dị mma karị, ma na-eche na ha kpaliri ime ka ahụike ha dịkwuo mma n'ụzọ ndị ọzọ.
Dị ka ihe ndekọ ikpeazụ, ọ bụrụ na ị maara onye ọ bụla nwere ọrịa kansa akwara, ịbelata nsogbu nke ọrịa ahụ nwere ike ịmalite nke ọ bụla n'ime anyị. Ọ dịghị mkpa ma ọ bụrụ na mmadụ na-ese anwụrụ ma ọ bụ na ọ bụghị. Ndị na-arịa ọrịa cancer na-agụnye nkwado nkwado anyị. Ọgwụgwọ maka ọrịa ahụ na-akawanye mma ma na-eme ka ndụ dịkwuo mma. Ka anyị na-enwe ike iwepu nsogbu ahụ, anyị ga-enwe ike ịgbanwere onye ọ bụla nke na-anụ okwu mkparị ndị ahụ: "Ị nwere kansa cancer."
klas = "ql-cite"> Isi mmalite:
klas = "ql-cite"> Mong C, Garon E, Fuller C. et al. class = "ql-cite"> Ọdịdị Kasị Elu nke Ọrịa Cancer na Ụlọ Ọrụ Na-ahụ Maka Ọrịa Ọrịa Cancer Ọrịa afọ iri mgbe Smoking Cessation class = "ql-cite">. klas = "ql-cite"> Journal of Cardiothoracic Surgery class = "ql-cite">. 2011; 6:19.
klas = "ql-cite"> National Cancer Institute. Harms of Cigarette Smoking and Benefits of Quitting. Emelitere 12/02/14. klas = "ql-cite"> http://www.cancer.gov/about-cancer/causes-prevention/risk/tobacco/cessation-fact-sheet
klas = "ql-cite"> National Library of Medicine. Nkọwapụta na Sayensị. Akụkọ nke Ọkachamara General. 1964 Akuko banyere ise siga na ike. klas = "ql-cite"> https://profiles.nlm.nih.gov/NN/Views/Exhibit/narrative/smoking.html
klas = "ql-cite"> Ife HI. (2010). Ụkpụrụ na omume nke ọrịa cancer akpa ume: Akwụkwọ edemede ederede nke IASLC. Philadelphia: Wolters Kluwer Health / Lippincott Williams & Wilkins.
klas = "ql-cite"> Winkler V, Ng N, Tesfaye F, Becher H. class = "ql-cite"> Predicting Ọkụ Ọkụ Ọrịa Cancer Ọnwụ si Ịṅụ Sịga Prevalence Data class = "ql-cite">. klas = "ql-cite"> Ọrịa cancer akwara = "ql-cite">. 2011; 74 (2): 170-7.