Ndị mmadụ na-arịa ụkwara ume ọkụ siri ike na-enwekarị mgbaàmà ụkwara ume ọkụ n'ụbọchị dum n'ụbọchị ọtụtụ ụbọchị ma nwee ọtụtụ mgbaàmà n'abalị. Mgbaàmà ndị a na-ejedebe njedebe nke mmadụ.
Nhazi ọkwa asthma
Nhazi nke ụkwara ume ọkụ dabeere na oke nke ọnọdụ ahụ. Nhazi ọkwa kpebiri site na:
- Ụdị ihe mgbaàmà (ike iku ume, na-egbuke egbuke, mkpuchi obi, na ụkwara) onye ọrịa na-egosipụta n'ihu ọgwụgwọ
- Ọnụ ọgụgụ na ọsọ nke ikuku onye ọrịa nwere ike ịfụ (kpebisiri ike site n'ichekwa ule nyocha ma ọ bụ ule nchịkwa )
- Ọ dị mkpa iburu n'uche na onye ọ bụla nọ na ụdị ụkwara ume ọkụ nwere ike ịnweta ụkwara ume ọkụ ọkụ, ọ bụghị naanị ndị na-enweta ụkwara ume ọkụ siri ike.
Ịhazi ọkwa nwere ike ịgbanwe n'oge na ụkwara ume ọkụ na ụmụaka ndị dị obere karịa afọ 4 siri ike ịchọta na ịkọwa, dịka ihe mgbaàmà nwere ike ịdị iche na ụkwara ume ọkụ na ndị agadi.
A na-ekewapụta Asthma n'ime usoro 4 ndị a, site na Nkà Mmụta Ahụike na Mgbochi nke Mba Asthma:
Asthma na-agbanwe agbanwe
A na-ewere asthma ka ọ bụrụ na ọ bụrụ na enweghị ọgwụgwọ nke ọ bụla n'ime ndị a bụ eziokwu:
- Mgbaàmà na-eme ụbọchị abụọ ma ọ bụ karịa kwa izu ma ghara igbochi ihe omume nkịtị.
- Mgbaàmà abalị na-eme ụbọchị abụọ ma ọ bụ karịa kwa ọnwa.
- Mgbe enweghị mwakpo ụkwara ume ọkụ, nyocha ọrụ nchịkwa bụ ihe nkịtị (na pasent 80 ma ọ bụ karịa nke uru a tụrụ anya ya) ma gbanwee obere site n'ụtụtụ ruo n'ehihie.
Igwe ụbụrụ dị nwayọọ
A na-ewere asthma dị ka onye dị nwayọọ ma ọ bụrụ na enweghị ọgwụgwọ ọ bụla n'ime ihe ndị a bụ eziokwu:
- Mgbaàmà na-eme ihe karịrị ụbọchị abụọ n'izu, ma ọ bụghị kwa ụbọchị, na mgbaàmà abalị na-apụta ugboro atọ ma ugboro anọ n'ọnwa.
- Mwakpo ụkwara asthma na-egbochi ihe omume kwa ụbọchị.
- Nlekọta nyocha anụ ọkụkụ bụ ihe dị mma ma ọ bụrụ na enweghị mmeri (ule dị pasent 80 ma ọ bụ karịa nke uru a tụrụ anya ya) ma nwee ike ịdịgasị iche site na ụtụtụ ruo n'ehihie.
Asthma na-aga n'ihu
A na-ewere asthma dị ka onye siri ike ma ọ bụrụ na ọ bụrụ na enweghị ọgwụgwọ nke ọ bụla n'ime ndị a bụ eziokwu:
- A na-eji ihe mgbaàmà kwa ụbọchị na onye na-eme ihe na-adịghị eme ihe kwa ụbọchị.
- Mgbaàmà na-egbochi ihe omume kwa ụbọchị.
- Mgbaàmà nke ehihie na-eme ihe karịrị otu oge n'izu, ma anaghị eme kwa ụbọchị.
- Ihe nlekọta nchịkwa na-adịghị mma ma dịgasị pasent 30 site n'ụtụtụ ruo n'ehihie.
Oké ụkwara ume ọkụ
A na-ewere ụma dị ka onye siri ike ma ọ bụrụ na ọ bụrụ na enweghị ọgwụgwọ nke ọ bụla n'ime ndị a bụ eziokwu:
- Mgbaàmà na-eme kwa ụbọchị ma na-egbochi ihe omume nkịtị kwa ụbọchị.
- Mgbaàmà abalị na-eme mgbe mgbe, mgbe ụfọdụ kwa abalị.
- Nlekọta ọrụ nchịkwa na-adịghị mma ma nwee ike ịdịgasị iche site na ụtụtụ ruo n'ehihie.
Nkọwapụta ọkwa: Asthma siri ike
Iso otu ìgwè ahụike na-atụkwasị obi na ị tụkwasịrị obi ma nwee ntụsara ahụ bụ nzọụkwụ dị mkpa iji nyochaa nke ọma ma na-emeso ịdị njọ nke ụkwara ume ọkụ gị. Onye dọkịta nke ụkwara ume ọkụ ga-enyocha ihe ndị na-esonụ iji lebara ụkwara ume ọkụ siri ike:
- Ọtụtụ ugboro nke mgbaàmà (n'ụbọchị dum)
- Oge na-ebute ụra abalị na mgbaàmà ụkwara ume ọkụ (mgbe niile kwa ụbọchị)
- Iji onye na- ekpo ọkụ ngwa ngwa (ọtụtụ oge kwa ụbọchị)
- Kedu ụdị ụkwara ume na-emetụta ihe omume kwa ụbọchị (oke oke)
- Mpempe akwụkwọ kacha elu (ihe na-erughị pasent 60 nke kachasị mma)
- Ma ọkụ ọkụ nke ụkwara ume chọrọ iji ọgwụ steroid eme ihe (ugboro abụọ ma ọ bụ karị n'afọ)
- Mgbaàmà abalị na-eme mgbe mgbe, mgbe ụfọdụ kwa abalị
- Ihe nyocha nke nchịkwa bụ ihe dị njọ (nnyocha nyocha spirometry nke pasent 60 ma ọ bụ karịa uru bara uru), ọnụ ọgụgụ kachasị elu (PEF) dịgasị karịa pasent 30 site n'ụtụtụ ruo n'ehihie
Na-emeso Asthma siri ike
A na-ejikarị ụkwara ume ọkụ siri ike na-agwọ ọrịa ndị nwere ọgwụ ụkwara ume ọkụ gụnyere:
- Ndị na-agwọ ọrịa ogologo oge (inhaled corticosteroids) nke na-ebelata nsị nke ikuku iji gbochie mgbaàmà ụkwara ume ọkụ na mwakpo ụkwara ume ọkụ
- Ndị na-eme ogologo oge na- agwọ ọrịa na ngwa ngwa ngwa ngwa (agonist beta aghara ma ọ bụ bronchodilator). A na-eji ọgwụ ndị ọzọ a (dị ka ọ dị mkpa) iji dozie nnukwu mgbaàmà site na iji nwayọọ na-agbatị ahụ ike.
- A na-ejikwa ọgwụ mgbochi na-agba ume na-agwọ ọrịa na-esi ike na-agwọ ọrịa ndị a maara dị ka "leukotriene modifiers." A na-ewere ya na ọgwụ ndị a na-ejikọta ya na ọgwụ ndị ọzọ.
Ndị na-ahụ ụkwara ume ọkụ nwere ike ịchọpụta na oke ụkwara ume ọkụ na-agbanwe agbanwe kemgbe ọtụtụ afọ. Ka njọ na-aga n'ihu, otú ahụ ka ịṅụ ọgwụ na ọgwụgwọ, ihe mgbaru ọsọ kasịnụ bụ ịnọgide na-achịkwa ụkwara ume ọkụ. Ihe mgbaru ọsọ nke ọgwụgwọ maka ụkwara ume ọkụ siri ike bụ iji chịkwaa ma belata mgbaàmà na nke ụkwara ume ọkụ.
Isi mmalite:
> Anti-Inflammatories: Leukotriene Modifiers. US News & World Report.
> Akwụkwọ mpempe akwụkwọ: Na-agwọ Asthma. The American Academy of Allergy Asthma & Immunology Task Force. Akụkọ Ahụike. AAAAI.org.
> Olee otú achọtara Asthma? Ọkụ Mkpụrụ Obi na Ọbara nke Mba, Ngalaba Na-ahụ Maka Ahụ Ike na Ọrụ Ụmụ Mmadụ, Ngalaba Na-ahụ Maka Ahụ Ike Mba.
> Mkpa Nyocha Akwukwo Igbo 2007. National Heart, Lung, and Blood Advisory Council Group Asthma Expert Working Group.