5 Nzọụkwụ ị ga-esote
E mepụtara nri dị ala FodMAP dịka ụzọ isi nye ndị nwere IBS nri maka nri maka nsogbu ahụ. Nnyocha e gosipụtara na-egosi na nri nwere ike ịdị irè n'ụzọ dị ukwuu n'ibelata mgbaàmà , karịsịa mgbe a na-eri nri n'okpuru nlekọta ọkachamara ruru eru. Ozi ọma ahụ bụ na ihe dị ka pasent 75 na ndị na-anwale nri na-eme ka ihe oriri rie.
Nke a abụghị akụkọ ọma dị otú ahụ ma ọ bụrụ na ị bụ onye dara n'ime pasent 25 ọzọ.
Ọ bụrụ na nke ahụ bụ ahụmahụ gị, ikekwe ị ga-enwe obi mgbagwoju anya, nwee nkụda mmụọ, na iche na ọ dịghị ihe ọ bụla i yiri ka ị mee maka IBS dị ka ọ na-enyere aka. Ka anyị kwuo banyere ihe nwere ike ịga ezighi ezi na ihe ụfọdụ ị nwere ike ịnwa iji nweta mgbaàmà gị n'okpuru akara ka mma.
Gịnị Dị Njọ?
Tupu ị chọpụta ọgwụgwọ ndị ọzọ, wepụta oge chee echiche ma ị nwere ma ọ bụ na i nwere ọnọdụ ndị dị mkpa iji mee ka ohere gị maka ịga nke ọma na nri. Lee ihe ole na ole ka ị tụlee:
1. Ị na-arụ ọrụ na ọkachamara na-eri nri n'ụzọ ziri ezi? Ndị niile sonyere na ọmụmụ ihe ọmụmụ banyere iji nri dịka ọgwụgwọ maka IBS natara nlekọta anya site na onye nri nri nke maara ihe na nri. Ụdị ọkachamara dị otú a nwere ike hụ na ọ bụghị nanị na ị na-agbaso ihe mgbochi siri ike nke nri ahụ, kama na ị na-eri nri kwesịrị ekwesị ma na-enweta ihe niile dị mkpa.
2. Olee otú ị si gbasoo ụkpụrụ nduzi nri? Nri nri FODMAP dị ala pụrụ ịbụ ihe siri ike ịgbaso . Maka nsonaazụ kachasị mma, ị ga-esi na ya kpochapụ ya, nke ị na-ezere nri niile dị elu na FODMAP ma na-eri nri ndị dị ala na FODMAPs. Ihe na-eme ka ihe oriri ahụ bụrụ ihe ịma aka bụ na ọtụtụ oriri nkịtị na-agụnye ihe ndị dị elu FODMAP dị ka ọka wit, garlic na eyịm.
Ọ bụrụ na ị na-esiri ike ịgbaso nri, ma ọ bụ nwee ọtụtụ "nkwụsị", ị nwere ike ọ gaghị enye onwe gị ọnọdụ dị mkpa maka mmelite kacha mma. Ọ bụrụ na nke a bụ ikpe maka gị, ị nwere ike ịchọrọ ihe oriri ahụ ọzọ gbalịsie ike, jiri nkwenye siri ike ma lekwasị anya n'ụzọ doro anya na-esote site na nkwụsị nke oge nri.
3. Ị nwara ogologo oge? Ka ọ dị ugbu a, nyocha achọpụtaghị kpọmkwem oge ole kwesịrị ịdị na-eri ihe iji nwee ike ịme ihe oriri. Ndị na-eme nchọpụta na Mahadum Monash, ebe nri si malite, kwadoro ka usoro mmechi ahụ gafere ruo izu abụọ na isii. Ọ bụrụ na ị naghị enwe mmetụta mgbapụta dị ịrịba ama ma nọrọ na nri maka obere izu isii, ịnwere ike ịnwa nwa oge iji chọpụta ma ọ bụrụ na izu ole na ole na-egbochi ihe oriri dị elu-FODMAP site na nri gị na-eme ka ọdịiche dị n'okwu nzaghachi gị na nri.
Ihe iji gbalịa ọzọ
Ọ bụrụ na ị na-arụ ọrụ na ọkachamara na-eri nri kwesịrị ekwesị, na-agbaso usoro ihe mkpochapụ ahụ, ma debe ya maka izu isii zuru ezu, ma ka na-ahụchaghị mmetụ nke mmetụta gị, nye onwe gị aka na azụ maka ị gbalịsie ike. Ejila nke abụọ ebubo onwe gị - ọbụna na ụlọ nyocha, nri anaghị arụ ọrụ maka onye ọ bụla nwere IBS.
Lee ụfọdụ nhọrọ ndị ọzọ ị nwere ike ile anya iji chọta mgbaaka mgbaàmà:
1. Kọọrọ dọkịta gị
O nwere ike ịbụ na mkpali ị na-enye nri a bụ iji nwalee ụzọ "eke" na iji zere ịṅụ ọgwụ maka mgbaàmà gị. Ọ bụrụ na nke ahụ bụ ikpe ahụ, ọ nwere ike ịbụ oge iji mee ka gị na onye gastroenterologist mara iji chọpụta ụdị ọgwụgwọ dị gị. N'ime afọ ole na ole gara aga, ọtụtụ ọgwụ abịawo na ahịa na nkwado FDA maka ọgwụgwọ nke IBS. Dọkịta gị ga-enyocha njirimara gị nke mgbaàmà gị ma nwee ike ịhọrọ inye gị ndenye ọgwụ ha chere na ọ ga-enyere gị aka.
2. Rịọ dọkịta gị ka ọ chịa SIBO
SIBO (obere eriri nje na-egbu nje) achọpụtara na ọ bụ otu ihe na - akpata ihe mgbaàmà na ndị na - enwe IBS. Otu ihe omuma nke nwere ike ikwu na ọ bụ SIBO bụ na ihe mgbaàmà gị na-eme n'ime minit 90 nke iri nri.
A na - achọpụta ọnọdụ ahụ site na iji nyocha nke ume mmiri. Ka ule ahụ bụrụ ihe ziri ezi, ị ga-alaghachi na iri nri ndị dị elu na FODMAPs, dị ka nri dị ala FODMAP na-etinye ihe ize ndụ nke ịmịnye bacteria n'ime dormancy nwa oge. Ọ bụrụ na ule ume na-egosi na SIBO dị, dọkịta gị nwere ike ịhọrọ ịme otu ọgwụ ma ọ bụ ọtụtụ nke ọgwụ nje. Mkpụrụ ọgwụ ndị a kpọmkwem adịghị ka ọgwụ nje mee ihe ị nwere ike iwere na n'oge gara aga, ebe ọ bụ na ha na-eme ihe dị ukwuu n'ime eriri afọ gị iji belata ọnụọgụ bacteria ndị nwere ike ịnọ n'ebe ahụ. N'ihi mmetụta a dị na mpaghara, ha anaghị eme ka ọtụtụ nsogbu dị na ya ghara inwe mmetụta na bacteria bara uru n'ime eriri afọ gị.
3. Rịọ dọkịta gị ka ọ chịkwaa nsogbu ndị ọzọ nke ahụike
Otu ihe kpatara nri FODMAP nwere ike ọ gaghị arụ ọrụ bụ na ị nwere ike ịnweghị IBS, mana enwere ọrịa ọzọ. Gwa dọkịta gị ka ọ rụọ ọrụ zuru ezu ma ọ bụ gaa ọkachamara. Nyocha ndị ọzọ nwere ike ịgụnye:
4. Na-arụ ọrụ na onye ọrụ gị
Ọ bụrụ na ịnwetụbeghị ọrụ nke ọkachamara na-eri nri, ugbu a nwere ike ịbụ oge ime ya. Ma ọ bụrụ na ị rụọ ọrụ na ndị ọkachamara dị otú ahụ ma nwee mmetụta dị mma, ọ nwere ike ịba uru ịnọgide na. Onye na-eri nri gị nwere ike inyere gị aka ịchọpụta ma ọ bụrụ na enwere ihe ọ bụla na-enye aka na nzaghachi na-adịghị mma nke nri gị ma nyere gị aka ịmepụta nsogbu-edozi usoro iji dozie nsogbu ndị ọzọ nwere ike inye aka. Ụdị ọkachamara dị otú ahụ nwekwara ike inyere gị aka ikpebi ụdị nri ndị kachasị mma ị ga-anabata, ebe ị na-echebara ihe niile ị chọrọ, dịka ị na-achọ ụdị ọgwụgwọ IBS ọzọ .
4. Chọpụta ndị ọzọ nwere ike ịṅụ nri
FODMAP bụ carbohydrates na-eri nri ndị a na-ahụkarị na-egosi na ha ga-enye aka na mgbaàmà IBS. Otú ọ dị, nke a apụtaghị na ha abụghị naanị nri ndị nwere ike ịkpalite mgbaàmà ndị na-achọghị ọgwụ. Na gị onwe gị, maọbụ na-arụ ọrụ na ọkachamara na-eri nri, ị nwere ike ịnwa ịgbaso nchịkọta mkpochapu nke na-elekwasị anya ihe oriri ndị nwere aha maka IBS. Ị ga-ahụ na ụfọdụ n'ime nri ndị dị na ndepụta ahụ bụ ihe oriri nke nwere ike ịmepụrịrịrịrị mgbe ị na-agbaso nri obere FODMAP. Ihe oriri kachasị aro maka mmachi bụ:
- Mmanya
- Kọfị na ihe ọṅụṅụ ndị ọzọ caffeine
- Ọka
- Mmiri ara ehi
- Nsen
- Gluten
- Soy
Ọ bụ ezie na a na-enye sugar n'ime nri dị ala FODMAP n'ihi na ahụ anyị na-egwu ya, ị nwere ike ịchọputa na ahụ gị adịghị anabata shuga nke ọma. Dị ka ihe siri ike dị ka o nwere ike ịnwe, ị nwere ike ịnwa ịnwa mkpochapu ihe oriri ndị nwere shuga gbakwunyere ma chọpụta mmetụta ọ nwere ike inwe na mgbaàmà gị.
Nri oriri a na-eri nri, ihe oriri na-edozi ahụ, na nri buru ibu nwere ike bụrụ ihe siri ike na tractes digestive gị. Ọ ga-adị gị mma ma ọ bụrụ na ị na-eri obere nri n'oge gị (ọ bụ ezie na ụtụtụ nri ụtụtụ nwere ike inyere aka belata afọ ojuju). Zere ihe oriri mara mma ma jide n'aka na ị na-eri nri ndị nwere abụba dị mma.
N'ikpeazụ, ị nwere ike ịchọ ịgwa dọkịta gị gbasara ịmere gị maka ezi nri na-edozi ahụ , bụ nke na-enweghị usoro (ma ọ bụghị usoro digestive) mmeghachi omume na ihe oriri ụfọdụ. Otu n'ime ihe ndị ọzọ na-agụkarị gụnyere reactivity ka casein, protein dị na mmiri ara ehi na mmiri ara ehi. Ọ bụ ezie na nri dị ala FODMAP na-egbochi nri ndị dị elu na lactose (shuga shuga), ọ dịghị egbochi iji ọgwụ ndị na-edozi ara ehi lactose na-enwe casein.
5. Gbalịa Mkpụrụ obi / Ọgwụgwọ
O nwere ike ịbụ na e nwere ihe karịrị nri na-enye aka na oke mgbaàmà gị. N'ezie, nrụgide nwere ike ịbụ isi ihe na-akpata maka mgbaàmà mkpụrụ ndụ. Ngwọta uche / ahụ nwere ike inye aka n'ime ka usoro gị dị jụụ ma nye gị nkwado dịka ị na-emeso nrụgide metụtara na IBS n'onwe ya. Usoro ọgwụgwọ ime mmụọ (CBT) na ọgwụ mgbatị bụ ụdị ọgwụgwọ abụọ / ahụ nke nwere nkwado nyocha dị ka ọgwụgwọ IBS dị irè.
Isi mmalite:
Ford, A., et.al. " American College of Gastroenterology Monograph on Management of Irritable Bowel Syndrome and Chronic Idiopathic Constipation " American Journal of Gastroenterology 2014 109: S2-S26.
Nanayakkara WS, Skidmore PM, O'Brien L, Wilkinson TJ, Gearry RB. "Nrụsi ọrụ nke nri ala FODMAP dị ala maka ịgwọ ọrịa obi ụbụrụ na-agba ume: ihe akaebe a ga-eme n'oge a." Gastroenterology Clinical and Experimental 2016; 9: 131-42.