Chọpụta Ihe Dị Njọ, Gbalịa Ngwọta Ụlọ, ma Nweta Enyemaka maka Mwute
O yiri ka ụra kwesịrị ịbịa. Ma ọ bụrụ na ọ bụghị, ị nwere ike ịchọta ngwa ngwa rịọ, "Nyere m aka ihi ụra!" Ọ nwere ike ịbụ ihe na-akụda mmụọ, nke na-enweghị ike ịme ka ọ ghara inwe ụra nke ọma, nke nwere ike ịda ma ọ bụ na-ehi ụra. Ị nwere ike ịmụrụ anya ruo ọtụtụ awa n'ime ụra n'abalị. Mgbe ị na-eteta n'enweghị ume, nsogbu a na-aghọ ngwa ngwa na ndụ gị na ike gị.
Kedu ihe ndị mere na ị pụghị ihi ụra? È nwere ụzọ ndị a nwara na-enyere gị aka ịrahụ ụra n'abalị a? Kedu ihe ị ga-eme ma ọ bụrụ na ị gbalịrị ihe nile, gụnyere ọgwụgwọ n'ụlọ, ọ naghị arụ ọrụ? Ka anyị nyochaa nsogbu ndị a ma chọpụta enyemaka dị gị mkpa ihi ụra.
Gịnị Dị Njọ na Ụra M?
Anyị na-atụ anya ụra zuru okè; na anyị ga-arahụ n'ihe ndina, na-ehi ụra n'ime minit ole na ole, na-ehi ụra n'enweghị ihe mgbochi ma na-akpọte ume ma dị njikere ịmalite ụbọchị anyị. Ma nke a ọ bụ ụkpụrụ kwesịrị ekwesị?
A na - akpọkarị ụmụaka dị ka ihe atụ nke ihi ụra zuru oke (n'ihi na ọtụtụ akụkụ) ha nwere ike ime ihe anyị kọwapụtara. Ka anyị na-eto, ahụ anyị na-agbanwe ma ụra anyị yiri ka ọ na-esi n'echiche nke nwata.
Ndụ, n'echiche, na-esiwanye ike. E nwere nrụgide ọhụrụ, oge ụra anyị na-ehi ụra (gụnyere ndị na-ehi ụra na ụmụ anyị) na nsogbu ahụike ndị ọzọ (dịka nchịkwa, nrịkasi obi na ọbụna ihe mgbu) na-emebi ụra anyị.
Ka anyị na-akawanye nká, enweghi ike ịrahụ ụra, na ndị okenye karịa iri afọ 65 na-achọ ihe dịka 7 ruo 8 n'ogologo.
N'ihi ya, anyị nwere ike ọ gaghị atọ ụtọ ụra anyị maara n'oge anyị bụ nwata. N'ezie, ọbụna oge anyị na-ehi ụra pụrụ ịgbanwe. Ndị nọ n'ọchịchịrị nke ndụ ha na-ahụkarị na ha na- eteta ụra , ha enweghị ike ihi ụra dịka ha mere n'oge gara aga.
Ụfọdụ n'ime ihe ndị anyị na-atụ anya ụra anyị nwere ike ịbụ na a ghaghị ihie. Dịka ọmụmaatụ, echiche anyị na anyị ga-ehi ụra ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ ozugbo anyị na-alaghachi n'àkwà anyị nwere ike ịbụ ihe na-ekwesịghị ekwesị. O kwesịrị ịdị na-eme ihe na-erughị 15 ruo 20 nkeji, mana ọ ga-ewe oge dị ka minit 30 ka anyị na-etolite. N'ezie, ndị na-ehi ụra n'ime ihe na-erughị ise nwere ike ịbụ "ụra na-ehi ụra." Nke a pụtara na ha na-ehi ụra nke na ha na-arahụ ụra ngwa ngwa karịa ka ọ ga-adị mma. N'ọnọdụ ụfọdụ, ikike a na-ada ụra ngwa ngwa-ma banye ngwa ngwa ngwa (REM) na-ehi ụra ngwa ngwa-enwere ike ịhụ na ụra ụra dị oke ụra nwere ike ịda na ụra ma ọ bụ narcolepsy .
Ụfọdụ ndị na-eme nnyocha ụra kweere na ọ pụrụ ịbụ ihe dị mma ịmụrụ anya ụfọdụ n'ime abalị. (Eziokwu na ị na-arahụ ụra n'abalị n'ebughị ibu nwere ike bụrụ ihe ịrịba ama nke oge ezughị ezu nke ụra na ụra nke ụra na-arịwanye elu.) Akpọrọ ihe a nke ịmụrụ anya n'abalị bụ "nkwụsị jụụ" ma na-ahụkarị mgbe àgwà ụra nke a na-amụrụ omenala ndị na-abụghị nke ọdịda anyanwụ. Mgbe ndị mmadụ na-ehi ụra n'ìgwè dị nso, enwere oge dị ukwuu na-amụ anya n'abalị. Nke a na-eme ka ụra nwee echiche dịkwuo ụtọ.
E nwere ike iji oge na-akparịta ụka, na-eri nri ma ọ bụ na-etinye ndị ọzọ gburugburu gị. N'akụkọ ihe mere eme, ụra ekewapụtara na oge n 'ihi ụra n'etiti etiti abalị bụ ihe a na-ahụkarị, na-egosi na etiti abalị ndị ahụ hụrụ na egwuregwu nke Shakespeare, dịka ọmụmaatụ.
N'ezie, ọ ga-abụ ihe kwesịrị ịmeta n'abalị. Mgbe anyị hụrụ na anyị na-eteta n'abalị, n'agbanyeghị ihe kpatara ya, anyị nwere ike ikwu na ihe dị njọ. Ọ bụrụ na enweghi nsonaazụ na ọrụ ụbọchị, Otú ọ dị, nke a nwere ike ọ gaghị abụ ikpe. Ọ dị mma ịmeta na ị gafee, gbanwee mkpuchi, zaa mkpọtụ, ma eleghị anya ọbụna ịmalite urinate.
(Ịga ịbanye n'ime ime ụlọ ịwụ ahụ bụ ihe a na-ahụkarị ka anyị na-etolite na ị ga-enwe nrụgide na-akpọ ya "ihe ọjọọ.") Ọtụtụ ndị na-alaghachi na-ehi ụra n'ụzọ dị mfe ma bụrụ ndị na-adịghị ahụkebe. Nsogbu a malitere mgbe ụra anyị dara ụra na-emebi ndụ anyị. Ọ bụrụ na nsogbu ịda ma ọ bụ ihi ụra n'abalị na-amalite inwe nsogbu, enwere mkpali ịchọta ihe kpatara ya.
Ihe ndị na - emekarị nke ihi ụra siri ike na ụfụ
Mgbe anyị na-ahụ onwe anyị na-amụrụ anya, na-elele akọrọ minit n'oge gara aga na-acha ọbara ọbara nke mkpuchi mkpuchi anyị, nhụsianya ịrahụ ụra ngwa ngwa. Enwere ọtụtụ ihe mere nke a nwere ike ime, na ịbịaru ala ya nwere ike ịchọ ihe ụfọdụ na ọnọdụ gị.
Ihe kachasị mkpa ị na-apụghị ihi ụra bụkwa ihe doro anya: ike anaghị agwụ gị. Ọchịchọ ị na-ehi ụra ga-ebelata ma ọ bụrụ na ị na-achọ ịrahụ ụra n'oge na-ekwesịghị ekwesị. Were ya na ị dina ala awa atọ tupu ụra ala gị. Ohere nke ị na-enwe ike ịdaba ụra na-ehi ụra mara mma. Nke a metụtara mmeghari ụda nke ahụ anyị. Usoro ihe a na-enyere aka ịhazi ọrụ anyị, gụnyere ọchịchọ anyị maka nri na ụra, na gburugburu ebe obibi. Nsogbu na oge ịra ụra nwere ike ime na nsogbu ụra nke ụra, nakwa dịka ọnọdụ dị ka jet lag.
Ọ bụrụ na ị na-etinyekwu oge na-ehi ụra karịa ka ọ dị gị mkpa ihi ụra, ị ga-anọkwa n'okpuru ogologo oge ị ga-eteta. Okenye ndị toro eto na-achọ obere ụra, nyochaa otú ụra ụra dịruru mkpa na oge ole ị na-etinye n'ihe ndina. Ihe ọzọ mere ị ga-eji belata ọchịchọ ị na-ehi ụra n'abalị bụ n'ihi ụdọ ị na-eji n'ehihie.
Ihe na-akpata nsogbu ụra na-emetụta nrụgide na intrusion nke ihe na-akpali akpali na ihe omume. Ị nwere ike ịnwe nsogbu ịrahụ ụra n'abalị tupu nnukwu ule ma ọ bụ ngosi. Na oge nke nrụgide mmetụta uche, dịka mgbe ọnwụ nke onye ị hụrụ n'anya nwedịrị ike ịnwe nsogbu ịda ụra. A na-akpọ nke a oké ehighi ura . Ọ na-agakarị mgbe ndị nrụgide a kpebiri. N'otu aka ahụ, ndị na-akpali akpali dị ka caffeine na ọbụna nicotine pụrụ imebi ụra gị.
O nwere ike iju gị anya na ịchọta ìhè n'ehihie- dị ka site na telivishọn ma ọ bụ na kọmputa-nwere ike ime ka o siere ụfọdụ ndị ike ihi ụra. Tụkwasị na nke ahụ, mmega ahụ nke na-eme n'oge oyi nwere ike iweghasị ma kpasuo ụra nke ụra.
Maka ndị nwere ụra na-adịghị ala ala, ohere ime ụlọ nwere ike ịghọ ihe na-akpata ụra nke ụra nke ọma site na nkwonkwo. Ebe ihi ụra pụtara iji dị jụụ ma kwado ụra. O kwesịrị ịdị jụụ, dị jụụ, ma nweere onwe ya pụọ na ihe ndọpụ uche. Echere, ị gaghị ekwe ka telivishọn ma ọ bụ anụ ụlọ gị na-ehi ụra. Ndị mmekọ ụlọ nwere ike iweghasị, ụfọdụ ndị na-ahọrọ ịhapụ ebe ndị ọzọ dị ụra maka nke a.
Ihe ọzọ na - akpatakarị ihe isi ike na - ehi ụra bụ ihe ndị na - eme tupu oge ụra gị. Ọ bụrụ na ị na-eri ma ọ bụ na-aṅụ oge na-adịghị, ị nwere ike ịnata site nrịkasị obi maọbụ oge na-agakarị na ime ụlọ ịwụ ahụ. Enwere ụkpụrụ nduzi iji melite ụra. Ọtụtụ n'ime ihe ndị a bụ iji mee ka ụra dị mma. Ị ga-alakpu ụra ma bilie otu oge kwa ụbọchị. Nhazi usoro ihi ụra na-adịghị mma nwere ike ịtọ gị maka nkwụsị ụra. Ị kwesịrị ịgbaso usoro ihe eji ehi ụra , gụnyere ọrụ dị jụụ, nke na-ezumike iji nyere aka ịgbanwe ụra. Ọ bụrụ na ị kwụsịrị ịdọrọ tupu ị lakpuo ụra, ị nwere ike ịchọta na ị na-agbasi mbọ ike ịrahụ ụra.
N'ikpeazụ, e nwere ọnọdụ ahụike nke nwere ike igbochi gị ịrahụ ụra n'abalị. Ihe ndị a nwere ike ịbụ nsogbu ndị dị ka nrekasị obi ma ọ bụ ihe mgbu, ma enwere ọtụtụ ụra nke nwere ike ime ka ụra na-ehi ụra. Ụfọdụ n'ime ndị a gụnyere:
N'agbanyeghị ma ọ bụ na ị naghị ata ahụhụ site na otu n'ime ọnọdụ ndị a, ị nwere ike ịmasị ịmụ banyere ụfọdụ nhọrọ ọgwụgwọ ma ọ bụrụ na ịchọta onwe gị ịrahụ ụra n'abalị.
Nlekọta ụlọ mgbe ị na-enweghị ike ihi ụra
Ọrụ mbụ ị ga-ehi ụra n'abalị ka ịme ka ịdị ọcha nke ụra gị dịkwuo mma, nke na-ezo aka n'ịgbaso ntụziaka maka ụra ka mma. Nzọụkwụ ndị a nwere ike ibute na mbụ, ma n'ihi na ha gụnyere ịmegharị àgwà gị n'ihe gbasara ụra gị, ha nwere ike ịbụ ihe ịma aka. Ọ bụrụ na ị kwadoro mgbanwe ndị a, enwere ike ịmanye gị ịlele nhọrọ ndị ọzọ.
Maka ndị nwere nsogbu na ehighi ura, enwere otutu nhọrọ iji nyere gi aka ihi ura. Otu nhọrọ ọgwụgwọ bụ igbochi ụra . Nke a na - agụnye oge ole ị na - anọ n'ihe ndina (oge 7-8) ka oge ị nọrọ ebe ahụ ị ga - anọ n'ụra. O nwekwara ike ịba uru iji hụ mgbanwe omume nke a na-akpọ njikwa mkpali . Njikwa ihe na-eme ka gị na ndị ọzọ ghara ịrahụ ụra.
Enwere nhọrọ ndị ọzọ na-abụghị ọgwụ na-enye aka. Ụfọdụ ndị na-enweta uru site n'iji aromatherapy eme ihe , ọ bụ ezie na nchọpụta nchọpụta nwere ike ọ gaghị akwado iji ya. Ụdị ntụrụndụ dị iche iche, gụnyere iji biofeedback na usoro iku ume , nwekwara ike ịme njikọ n'etiti uche na ahụ gị. Nke a nwere ike tinye n'ime ememe ụra gị ma mee ka ọ dịkwuo mfe izuike ma gbanwee ụra.
N'ikpeazụ, ị nwere ike ịchọta onwe gị ịgbanwere ọgwụ ndị na-adịghị mma iji nyere ụra gị aka. Otu n'ime ihe kachasịsị bụ hormone na-emekarị nke a na-akpọ melatonin . A na-ere ya n'ọtụtụ ọgwụ na ụlọ ahịa na-emepụta ọgwụ. Ọ nwere ike ịdị irè ma ọ bụrụ na ị na-enwe ụra nke ọma na-ejikọta oge ụda mgbatị na-adịghị mma. Dika o nwere oke ihe ize ndụ nke ihe kacha emetuta ya (ihe n 'ihi ura nke ndi ozo), o nwere ike ibu ihe ngbadoro iche. Ihe mgbakwunye ọgwụ ndị ọzọ (dịka mgbọrọgwụ nke ndị na-enweghị atụ) enweghị ọtụtụ nnyocha na-akwado ọrụ ha.
Ọ bụrụ na ị ka na-agba mgba ụra, ị nwere ike ịmanye ịlele nhọrọ ndị ọzọ, gụnyere ịhụ ọkachamara ụra.
Enyemaka Ndị Ọhụụ Dị Oké Ọnụ Ahịa Maka Ịra Ụra Na-esiri Ike
Maka ndị ka na-achọ enyemaka na-ehi ụra mgbe mgbanwe na-agwụ ike n'oge ị na-ehi ụra na n'ụlọ ọgwụ, ọ nwere ike ịdị mkpa ịgbanwere onye ọrụ ụra. Ị nwere ike ịmalite site n'ịgwa ya okwu ahụ na onye ọrụ nlekọta ahụike gị, ma ị nwekwara ike ịhọrọ dọkịta ụra .
Enwere ule diagnostics nke nwere ike inye aka maka nyochaa nsogbu ihi ụra gị, na ịnweta ule pụrụ iche maka ehighi ura. Ọ nwere ike inye aka ịdebe ihe ndekọ ụra ma ọ bụ jiri arụmọrụ (dị ka onye na-achọ nlezianya nke ọma) iji soro usoro ụra gị. Nyocha ọzọ na-ehi ụra nke ụra a na-akpọ polysomnogram nwekwara ike inye aka ịchọpụta ụbụrụ ụra ma ọ bụ ọrịa ụkwụ ụkwụ na-adịghị ahụ anya dị ka ndị nwere ike inye aka na ụra.
Uru nke ọzọ ị na-agwa ọkachamara ahụike bụ na ị nwere ike ịtụle iji ọgwụ ụra . E nwere ụzọ abụọ bụ isi ọgwụ ọgwụ ndị nwere ike inyere gị aka ihi ụra: benzodiazepines na nonbenzodiazepines. Ndepụta ọgwụ ụra dị ogologo ma na-agụnye ọgwụ ọjọọ dịka Ambien, Lunesta, Sonata, Trazodone, Belsomra, na ndị ọzọ. A gaghị eji ha mee ihe karịa izu ole na ole ma ọ bụrụ na ehighi ura na-aga n'ihu, ị nwere ike ịchọ ọgwụgwọ ọzọ. Karịsịa, ị nwere ike ịrịọ maka onye na-edegara onye ọkà n'akparamàgwà mmadụ okwu maka onye nwere ike ịkụziri gị usoro ọgwụgwọ omume maka ọrịa ara ehi (CBTI) .
Okwu Site
Nke a bụ ihe dị oké njọ, ebe ọ bụ na ụra ụra na-esi ike imebi ahụike gị na ụra na-ehi ụra pụrụ ọbụna iduga ọnwụ gị. Enwere ezigbo mgbaàmà na mmetụta anụ ahụ nke ụra na-atụ ụra, gụnyere hallucinations . Maka ihe ndị a nile-na ihe ndị ọzọ-ọ bara ezigbo uru iji nweta enyemaka dị gị mkpa iji dinara nke ọma ma mee ka ị nweta ume.
Isi:
Kryger, MH et al . "Ụkpụrụ na Omume Mmanya Ụra." Elsevier , mbipụta nke 6, 2017.